Son yıllarda İsrail, Hindistan ve Batılı kaynakların da ortaya koyduğu üzere bu yakınlaşma, iki ülke arasındaki ilişkinin işlevsel bir ortaklıktan, bölgesel ve uluslararası boyutları olan stratejik bir ittifaka dönüştüğünü yansıtıyor.
Açıklama, işgal altındaki Kudüs’te bulunan King David Oteli’nde düzenlenen çalışma toplantısının ardından yapıldı. Toplantıya İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, Savunma Bakanı Israel Katz ve Dışişleri Bakanı Gideon Sa’ar katıldı ve görüşme ortak basın toplantısıyla sona erdi.
Netanyahu, Modi’nin ziyaretinin birçok alanda “şaşırtıcı sonuçlar” doğurduğunu belirterek görüşmeyi “kısa ama verimli ve etkili” olarak nitelendirdi. Tarafların somut planlar üzerinde çalıştığını ve bunların yakında Hindistan’da yapılacak ortak hükümet toplantısıyla tamamlanacağını ifade etti.
Netanyahu ayrıca iki ülkenin geleceğinin inovasyon üzerine kurulu olduğunu vurgulayarak Modi hükümetinin etkinliğini övdü.
Modi ise ziyaretin “ikili ilişkilerde önemli bir dönüm noktası” olduğunu belirtti. İki ülke arasındaki iş birliğinin güvenlik, tarım, su, kalkınma ve iş gücü gibi alanlarda önemli ölçüde genişlediğini söyledi.
Ayrıca tarafların karşılıklı fayda sağlayacak bir serbest ticaret anlaşmasını tamamlamak üzere olduğunu, savunma alanında ise geliştirme, üretim ve teknoloji transferi konularında ortaklığa yöneldiklerini dile getirdi.
Modi, ilişkilerin “özel stratejik ortaklık” seviyesine çıkarılmasını “doğal ve vizyoner bir gelişme” olarak tanımladı. Gazze’deki savaş konusunda İsrail ile koordinasyonun sürdüğünü belirterek, ülkesinin “terörizm” olarak nitelediği eylemleri kınama tutumunu yineledi.
İmzalanan mutabakatlar arasında kültür ve tarımsal inovasyon alanları yer alırken, Hindistan’da bir tarım araştırma ve inovasyon merkezi kurulmasına yönelik anlaşma da bulunuyor. Bu merkez kapsamında eğitim programları, bilgi paylaşımı ve akademik iş birliği planlanıyor.
Ziyaret sırasında Modi, İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog ile de görüştü. Herzog, Hindistan’ı “Orta Doğu’nun geleceğinin hayati bir parçası” olarak nitelendirirken, Modi kendisini Hindistan’a resmi ziyarete davet etti.
Modi, bir gün önce Ben Gurion Havalimanı’na varmış ve Netanyahu tarafından karşılanmıştı. Ayrıca Knesset’te düzenlenen özel oturumda konuşma yaparak, 7 Ekim sonrası İsrail’e desteklerini ifade etmişti.
Modi, Knesset’te konuşma yapan ilk Hindistan başbakanı olmasının yanı sıra, 2017 yılında İsrail’i resmen ziyaret eden ilk Hindistan hükümet başkanı olmuştu. Bu ziyaret, Hindistan’ın Filistin meselesine ilişkin geleneksel politikasında önemli bir kırılma olarak değerlendirilmişti.
Çeşitli raporlar, son on yılda İsrail-Hindistan ilişkilerinin gelişiminin, Hindistan’da Hindu milliyetçiliğinin yükselişi, İsrail savunma sanayisinin Asya pazarındaki genişlemesi ve siber güvenlik, sınır gözetimi ile insansız hava araçları teknolojilerindeki ortak çıkarlarla bağlantılı olduğunu ortaya koyuyor.
Bu bağlamda Modi’nin ziyareti ve çok sayıda anlaşmanın imzalanması, İsrail’in Hindistan için önemli bir güvenlik ortağı haline gelmesi ve buna karşılık Tel Aviv’in yükselen küresel güçlerden biri olan Hindistan’da siyasi ve ekonomik derinlik kazanması sürecinin yeni bir aşaması olarak değerlendiriliyor.
