İHH Yönetim Kurulu Üyesi Araştırmacı Yazar Osman Atalay, Osmanlı emaneti olan Balkanlar'daki son gelişmeleri Muslim Port'a değerlendirdi.

Atalay, "Açık Balkan Projesi: 5 eski Yugoslavya ülkesinin Arnavutluk ile birlikte kısa vadede AB ye entegrasyon projesi ve Orta vadede Rusya'nın Sırbistan üzerinden Balkanlarda Slav toplumları üzerindeki etki alanını kırmaktır. ( Batı Balkanlar'ın NATO laştırılması)" ifadelerini kullandı.

"AB Üyeliklerinin Hayata Geçirilmesi Savunuluyor"

Bölge ülkelerinden Açık Balkan projesi ile ne istendiğine açıklık getiren Atalay, "Açık Balkan ın uzun zamandır bir soros projesi olduğu konuşulmaktadır. Projenin uzun zamandır sekteye uğramasını ana iki sebebi Balkanlar'ın hala sürüncemede olan Bosna Hersek-Dayton ve Kosova-Sırbistan arasındaki siyasal sorunların çözülememiş olmasıdır.

Hali hazırda Rusya Ukrayna savaşının patlak vermesiyle beraber Rusya'nın Sırbistan üzerinden Balkanlar'ı tehdit etmesi, Balkanlarda uzun süredir özellikle Armavutluk Başbakanı Edi Rama üzerinden yürürtülen Euro Balkan projesinin Kosova ve Bosna Herkes liderleri tarafından haklı gerekçelerle eleştirel tutumu süreci akamete uğratmaktadır.

Arnavutluk, Sırbistan ve Kuzey Makedonya'nın 3 lideri 6 Balkan ülkesinin artık aşamalı olarak önce kendi içinde serbest dolaşım-ticaret ,sonrasında AB üyeliğinin bir an önce hayata geçirilmesini savunmaktadır" dedi.

"Kosova ve Bosna Hersek toplumu Balkanlar'ın Adeta Çimentosu Olan İki Önemli Unsurudur"

Bölgede projeye endişeli yaklaşan ülkelere değinen Osman Atalay, "Burada iki ülkenin Bosna Hersek ve Kosova'nın 'Open Balkan' itirazını şerhini görmekteyiz?

Kosova ve Bosna Hersek toplumu Balkanlar'ın adeta çimentosu olan iki Aslı önemli unsurudur. Bu iki toplumun Açık Balkan projesine olan itirazı projenin özüne toptan bir itiraz olarak değerlendirilmemelidir .

Kosova devletinin talebi Sırbistan'ın ülkelerini tanıması ve toprak bütünlüğüne saygı göstermesini beklemektedir. Bosna Hersek'in çekinceleri ise, Bosnalı sırpların tehditkar ayrılıkçı taleblerinin dikkate alınmamasıdır. Yoksa Kosova ve Bosna Hersek, Açık Balkan projesinin tamamen karşısında olduğu söylenemez.

Bu iki devlet Sırbistan'ın Balkanlar politikasının ana gövdesinin Moskova tarafından oluşturulduğunu iddia ederek Açık Balkan'ın ileride oluşturacağız çatlağa işaret dikkat çekmektedir .

Açık Balkan politikası aslında Soros ve ABD'nin Balkanlar'ı Avrupa potasında eriterek Rusya, Çin ve Türkiye ekseninden uzak tutmaktır." dedi.

Balkan Ülkelerinin Açık Balkan Hamlesine Türkiye'nin Yaklaşımı

Türkiye'nin Balkanlar için daha aktif süreç yürütmesini de belirten Araştırmacı Yazar Atalay, "AB'nin dışında başlatılan bu inisiyatife, Yugoslavya'dan çıkan ve bağımsız birer ulus-devlet olmaya çalışan ülkeler mesafeli durmaktadır. Kosova, Makedonya ve Karadağ karşı çıkmakla birlikte, bugüne dek sadece Kosova liderleri hiçbir Open Balkan toplantısına katılmamıştır. Söz konusu ülkeler, Sırbistanla kesin bir sınır anlaşması ve birbirini hukuki olarak tanımadan böyle bir bölgesel bütünleşmenin ulusal çıkarlara uygun olmayacağını savunmaktadır.

Karadağ ve Kuzey Makedonya da projeye karşı çıkmalarına rağmen, bu ülkelerinin liderleri Soros'un yetiştirdiği siyasetçiler olduğu için bazı toplantılara katılmak zorunda kalmışlardır.

Türkiye, Açık Balkan projesini yakından izlerken kendi ulusal ve bölgesel çıkarları doğrultusunda daha radikal politikalar geliştirmelidir.

Özellikle Açık Balkan projesinde, Kosova ve Bosna'nın endişelerini sahiplenmeli ve bu konuda aracı olmalıdır.

Türkiye nin Sırbistan ile son yıllarda artan pozitif siyasi ilişkilerini Açık Balkan politikasında daha aktif göstermelidir.

Sonuç olarak Balkan ülkeleri ticari ekonomik ve kültürel olarak Avrupa ile bütünleşmeyi umut ve kalkınma aracı olarak görmektedir" sözleriyle tamamladı.

Filistin Devlet Başkanı Mahmud, işgalci İsrail yönetiminin, 'hükümet olmadığı' gerekçesiyle işgal altındaki Doğu Kudüs'teki Filistin seçimlerine ilişkin kendilerine bir cevap vermekten kaçındığını açıkladı ve bunu gerekçe göstererek 22 Mayıs'ta yapılacak seçimleri belirsiz bir tarihe kadar ertelendiğini resmen duyurdu.

Filistin Halk Cephesi, İslami Cihad, Hamas ve tüm Filistinli gruplar basın açıklamaları yayınlayarak, El Fetih ve Mahmud Abbas'ın kararlaştırılan Filistin seçimlerini erteleme kararını ve "seçimleri gerçekleştirmek için işgal devletine başvurarak ona boyun eğdiği" gerekçesiyle erteleme kararını reddettiklerini duyurdu.

'Seçimlerin Ertelenmesini Asla Kabul Etmiyoruz'

Hamas Sözcüsü Sami Ebu Zuhri, Filistin seçimlerini ve Abbas'ın erteleme kararını Muslim Port'a değerlendirdi.

"Filistin seçimleriyle ilgili olarak, tüm partilerin anlaşmasıyla seçim kampanyalarının önümüzdeki günlerde başlaması bildirilmişti. Ve önümüzdeki ayda gerçekleştirilmesi bekleniyordu. Ama şöyle bir bilgi bize ulaşmıştı. Filistin yönetimi yani Mahmud Abbas Yönetiminin erteleme niyetinde olduğu konuşuldu. Biz Hamas hareketi olarak seçimlerin iptal edilmesini ya da ertelenmesini kabul etmiyoruz. Seçimlerin anlaşıldığı ve planlandığı şekilde ilerlemesi gerekiyor. Bu bizim halkımızın hakkıdır." dedi.

"Kudüs İrade Meydanı, Vazgeçmek Kaçmaktır"

Hamas sözcüsü, erteleme kararına sert tepki gösterdi. Abbas'ın İsrail yönetimine boyun eğdiğini ifade etti.

"Bu erteleme ya da iptal etmek konusuna da şunu gerekçe gösteriyorlar. İşgal yönetiminin Kudüs'te seçimlerin yapılmasına kesinlikle izin vermeyeceğini ileri sürüyorlar. Bu hiçbir şekilde kabul edilebilecek bahane değildir. Kudüs'ün olmadığı bir seçimin gerçekleştirilmesini arzu etmiyoruz. Fakat Kudüs'ü bahane gösterip seçimden vazgeçmek, adeta kaçmak asla kabul edilemez."

Biz Hamas olarak Kudüs'te gençlerin yaptıklarına şahidiz. Bizler de sandıkları kurabiliyoruz, istediğimizi yapabiliyoruz. İşgale karşı kendi irademizle, kendi halk gücümüzle mücadelemizi verebiliyoruz. Kudüs bir irade meydanı, bir bahane meydanı değildir. Bir mücadele olması gerekiyor. İşgalciler izin vermedi diye bir bahane kabul etmiyoruz." ifadelerini kullandı.

"15 Yıldır Filistin'in Kaderi Bir Adamın Elindedir"

Zuhri, Mahmud Abbas'n koltuğunu korumak istediğini vurgulayarak seçimlerin ertelenmeden yapılması gerektiğini söyledi.

"Seçimler kesinlikle yapılmalıdır. 15 yıldır Filistin'in kaderi bir adamın yani Mahmud Abbas'ın elindedir. 2005'ten bu yana kadar Abbas, hem Filistin yönetimi başkanlığı, hem Filistin Kurtuluş Örgütü liderliği hem de Ulusal Konseyi liderliği yapıyor. Bu görevleri 16 yıldır bir kişinin yapması hiç doğru değil. Ve bu seçime gidilmeli ve yapılmalıdır. "

Hamas sözcüsü Sami Ebu Zuhri, Kudüs'te Ramazan ayı ile birlikte İsrail saldırılarında yaşanan artış ve Mescid-i Aksa'ya yönelik İsrailli sivil işgalcilerin baskınlarını Muslim Port'a değerlendirdi.

'Ramazan Atmosferini Bozmak İstiyorlar'

Sami Ebu Zuhri, Ramazan ayı ile birlikte Mescidi Aksa ve Kudüs'te Müslümanlara yönelik baskıların artmasını;

'İşgalcilerin ve fanatik Yahudilerin, işgal güçlerinin koruması altında Mescid-i Aksa'ya baskınları artarak devam ediyor. Özellikle Ramazan ayında daha sıkı ve yoğun olarak bu baskınlarını gerçekleştiriyorlar. Bunu da mübarek ayda Müslümanların rahat bir Ramazan geçirmelerine fırsat vermemek adına yapıyorlar.

Müslümanlar, Ramazan ayında Mescid-i Aksa'da bulunmak ve orada daha fazla vakit geçirmek için ekstra gayret sarf ediyor. O yüzden fanatik Yahudiler de sık baskınlar yaparak Ramazan atmosferini bozmak istiyorlar' ifadeleriyle değerlendirdi.

'Bütün Baskınlar Mescid-i Aksa ve Kudüs'ü Tam Olarak Yahudileştirmeyi Amaçlıyor'

Zuhri, Siyonist İsrail güçlerinin koruması altında Müslümanların ilk kıblesi Mescidi Aksa'ya Yahudi sivillerin provokatif baskınlarını da değerlendirdi.

'İsraillilerin, Yahudilerin Mescid-i Aksa'ya baskınlarının amacı, yeni bir kimlik ortaya çıkarmak ve uygulamak istiyorlar. Mescid-i Aksa'yı zamansal ve mekansal olarak bölmeye çalışıyorlar. Buna da gerçeklik kazandırmak istiyorlar. Zamansal olarak belli saatleri Müslümanlara belli saatleri işgalcilere diye ayıracaklar. Mekansal olarak ta, kutsal mekanın belli noktaları üzerinde çalışmalar yapıyorlar. Buraları da işgalcilerin kullanımına tahsis edecekler. Bütün baskınlar Mescid-i Aksa ve Kudüs'ü tam olarak Yahudileştirmeyi amaçlıyor. Bu yaşananlarda Mescid-i Aksa'nın Yahudileştirilmesi kapsamında meydana gelmektedir" dedi.

'Filistinliler Mescid-i Aksa ve Kudüs İçin Her Şeyi Yapmaya Hazır'

Gazze'den de hem siyasiler hem de halk Mescidi Aksa'ya büyük destek gösterilerinde bulundu. Buna karşılık İsrail Gazze'ye de saldırılar düzenledi. Zira Gazze'den de direniş grupları sürekli karşılık verdi. Hamas sözcüsü, Mescid-i Aksa için harekete geçildiğini söyledi.

'Bizim için Mescid-i Aksa sadece bir toprak ya da bir mescit değil, Kura'an ayeti ile sabittir. Mescid-i Aksa Kur'an-ı Kerim ayetlerinin bir parçasıdır. İlk kıblemizdir. Göklere açılan kapıdır. Ve Peygamberler şehridir. Biz Mescid-i Aksa'yı muhafaza ediyoruz, savunuyoruz.

Gazze'deki direniş gruplarından Mescid-i Aksa için ciddi bir destek mesajı gönderildi. İşgal altındaki Filistin topraklarına roketli atışlar yapıldı. Bu, işgalcilere daha fazla ileri gitmeyin ve Kudüs'teki direnen gençlere destek mesajı olarak yapıldı. Filistin'de tüm gruplar tek bir yürek olarak Mescid-i Aksa ve Kudüs'ü savunmak için ellerinden ne geliyorsa da yapmaya hazırlar. Mescid-i Aksa için yapılmayacak bir şey yoktur'

'Kudüs'te Mücadele Veren Gençlerimizi Yalnız Bırakmayın'

Zuhri Mescidi Aksa ve Kudüs ile ilgili olarak İslam dünyasına bir de çağrı da bulundu.

'Eğer Müslümanlara, İslam dünyasına bir mesaj gönderecek olursak, özellikle Türkiye'deki Müslüman kardeşlerimize şöyle bir şey söylemek isterim; Mescid-i Aksa sadece Filistinlilerin davası değil, İslam'ın, Müslümanların bir parçasıdır. Müslümanlar, inançlarının bir parçası olarak Mescid-i Aksa'yı savunmalıdır. Türkiye'deki kardeşlerimize özel bir görev düşüyor. Çünkü Mescid-i Aksa'da önemli bir rolleri var. Kudüs'te son Müslüman hakimiyeti Türkiye'nin hakimiyetinde oldu. Türkiye başta olmak üzere tüm Müslümanları sürekli hazır olmaya davet ediyorum. Bir şey istiyorum; tüm Müslümanların Kudüs'te mücadele veren gençlerimize destek olma, yalnız bırakmama ve ellerinden gelen her şeyi yapmaları çağrısında bulunuyorum' dedi.

Sürecin kaybedeni kim? Gelişmelerin ABD ile ilgili boyutu ne? Yaşananlar genel anlamda bir politika değişikliğinin ön işareti mi? Ortadoğu'daki genel denklem nasıl etkilenir? Suudi Arabistan öncülüğündeki aktörler Türkiye'ye karşı da yumuşar mı?

DÜNYAYI SARSAN KRİZ BİTTİ! KÖRFEZ'DE NELER OLUYOR?

Ortadoğu'nun son yıllarına damga vuran 'Körfez Krizi' nihayete erdi. Bu bağlamda yaşanan son gelişmelerin büyük bir öneme sahip olduğu görülüyor. Suudi Arabistan öncülüğündeki Arap ülkelerinin Katar'la diplomatik ilşkileri yeniden tesis etme ve Katar'a yönelik ambargoyu kaldırma kararı almasının ardından Ortadoğu Araştırmacısı Dr. Selim Sezer ile konuştuk. Konuya ilişkin sorularımızı cevaplandıran Dr. Sezer, yaşanan sürecin nasıl okunması gerektiğinin nasıl okunması gerektiği noktasında önemli değerlendirmelerde bulundu. Sezer, 'Körfez Krizi'nin çözülmesinin ardından önümüzdeki süreçte yaşanabilecek muhtemel gelişmelere dair de dikkat çeken ifadeler kullandı.

Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Mısır'ın, 5 Haziran 2017'de Katar'la olan tüm diplomatik ilişkilerini kesmesi ve mali alanda ambargo kararı alması 'Körfez Krizi' olarak adlandırılan sürecin doğmasına sebep olmuştu. Bu bağlamda söz konusu ülkeler tarafından Katar'a "terör gruplarını destekleme" suçlamasında bulunulmuştu. Katar ise kendisine yöneltilen suçlamaları reddetmişti.

'KÖRFEZ KRİZİ' NİHAYETE ERDİ

2017 yılından bu yana süren 'Körfez Krizi', Ortadoğu tarihinin yakın zamandaki en önemli olayları arasında yer aldı. Yaşanan süreç Ortadoğu'yu derinden etkilerken sorunun çözümü adına geçtiğimiz günlerde kritik adımlar atıldı. Bu bağlamda Suudi Arabistan ile Katar arasındaki ilişkilerin normalleştirilmesi görüşmelerinde arabulucu rolünde olan Kuveyt'ten yapılan açıklama ile Suudi Arabistan'ın Katar ile hava, kara ve deniz sınırlarını yeniden açacağı duyuruldu. Kuveyt'ten yapılan duyuruyu Suudi ve Katarlı yetkililerin açıklamaları izlerken Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan Al Suud, Katar ile dört Arap ülkesi arasındaki diplomatik ilişkilerin yeniden tesis edildiğini ilan etti. Öte yandan Katar Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani de yapmış olduğu açıklamada 'Körfez Krizi'nin nihayete erdiğini belirterek, "Sorumluluk ruhuyla Körfez halklarının iyiliği için dayanışma ve iş birliğinin anlamını güçlendirecek yeni bir sayfa açmak ve bölgenin maruz kaldığı sorunlara karşı koymak amacıyla bugün anlaşmazlık sayfası kapandı." ifadelerini kullandı.

KÖRFEZ İŞBİRLİĞİ KONSEYİ ZİRVESİ'NDE YAKIN TEMAS

Suudi Arabistan öncülüğündeki Arap ülkelerinin Katar'la diplomatik ilşkileri yeniden tesis etme ve Katar'a yönelik ambargoyu kaldırma kararı almasının ardından 41. Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Zirvesi'nde tarihi gelişmeler yaşandı. Suudi Arabistan'ın El-Ula kentinde düzenlenen zirvede Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed Al Sani bir araya geldi. Öte yandan Muhammed bin Selman'ın ülkeye gelen Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed Al Sani'yi sarılarak karşılaması da dikkat çekti. Öte yandan zirveye, Bahreyn heyeti adına Veliaht Prens Selman bin Hamed bin İsa Al Halife, Umman adına Başbakan Yardımcısı Fahd bin Mahmud Al Said, Kuveyt'ten Emir Şeyh Nevvaf el-Ahmed el-Cabir es-Sabah, Birleşik Arap Emirlikleri'nden (BAE) ise Dubai Emiri Şeyh Muhammed bin Raşid katıldı.

'KÖRFEZ KRİZİ'NİN ÇÖZÜLMESİNİ NASIL OKUMALIYIZ?

Ortadoğu Araştırmacısı Dr. Selim Sezer, 'Körfez Krizi'nin nihayete ermesi anlamına gelen kritik gelişmelerin ardından Muslim Port'a açıklamalarda bulundu. Konuya ilişkin olarak sorularımızı cevaplandıran ve önemli değerlendirmeler yapan Sezer, yaşanan sürecin nasıl okunması gerektiği ve bundan sonra olabilecek muhtemel gelişmelere dair dikkat çeken sözler sarf etti.

'KRİZİN KAYBEDENİ SUUDİ ARABİSTAN'

Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Mısır'ın Katar'la diplomatik ilişkilerini kesmesi ve mali alanda ambargo kararı alması ile oluşan 'Körfez Krizi'nin sonlanmasının ardından "Sürecin kazananı ve kaybedeni var mı sizce?" sorusunu yönelttiğimiz Sezer, kaybedenin Suudi Arabistan olduğunu kaydetti. Sezer, "Kuşkusuz bu krizin bir kaybedeni varsa Suudi Arabistan'dır. Zira 2017 yılında Katar'a dayatılan ambargonun amacı Katar'ı bir yandan İran'la, diğer yandan Müslüman Kardeşler örgütüyle olan ilişkilerinden ötürü cezalandırmak, aynı zamanda da Doha yönetimini hareket edemez hale getirmek ve çizgisinde bir değişime zorlamaktı. Ancak Katar bu süreçte kayda değer bir politika değişikliğine gitmediği gibi özellikle İran'la ilişkilerini daha da geliştirdi. Daha önemlisi, yönetim ve ülke, ambargonun başlangıçtaki sarsıcılığına rağmen, nihai olarak bu krizden önemli bir zarar görmeden çıktı. Dün itibariyle ablukanın kaldırılması Suudi Arabistan'ın ve onunla birlikte hareket eden diğer Körfez ülkelerinin amaçlarına ulaşamadan, üç yıldan uzun süredir devam ettirdikleri bu politikadan vazgeçmek zorunda kalması anlamına geliyor." ifadelerini kullandı.

'YAŞANAN GELİŞME, ABD İLE YAKINDAN İLGİLİ'

Körfez Krizi, Donald Trump'ın ABD Başkanlığı sürecinde Ortadoğu'da yaşanan en önemli olaylardan biri olmuştu. 'Körfez Krizi'nin nihayete ermesinin ABD'deki başkanlık seçiminin ardından gelmesi dikkat çekerken Dr. Sezer, "Trump'ın ABD Başkanlık seçimi kaybetmesiyle Körfez Krizi'nin nihayete ermesi yönünde atılan büyük adımı birbiriyle ilişkili görmeli miyiz?" sorumuza cevap verdi. Sürecin ABD ile ve bu ülkedeki seçim sonuçlarıyla bir bağlantısının olduğuna şüphe olmadığını dile getiren Sezer, "Ancak sürpriz denebilecek bu gelişmenin arka planı yeterince açık olmadığından bu bağı şu aşamada net olarak tanımlamak kolay değil." dedi. Selim Sezer, yaşanan gelişmeyi iki farklı şekilde okumanın mümkün olduğunu dile getirirken "Daha kuvvetli ihtimal, Körfez'deki aktörlerin Biden dönemine hazırlık yapıyor olması. Suudi Arabistan'ın 2017 krizini Trump'ın tam desteğiyle başlattığını ve yeni başkanın göreve geldikten sonra ABD'nin Ortadoğu politikasında bazı revizyonlara gideceğini düşündüğümüzde, Riyad'ın yeni başkanla daha uyumlu şekilde çalışabilmek için böyle bir geri adım atmış olması oldukça muhtemel. Ki, seçim sonuçları kesinleştiğinden beri bir Katar-Suudi Arabistan barışı ihtimali çeşitli değerlendirmelerde gündeme getiriliyordu. Ancak gözden kaçırılmaması gereken bir başka husus da Donald Trump ve ekibinin de uzun zamandır bu krizin bitmesini istiyor olduğudur. Nitekim 'İran ve müttefiklerine azami basınç' politikası izleyen Trump yönetimi son dönemlerde Körfez ülkelerinin kendi aralarındaki sorunları çözerek İran'ı tecrit etmeye odaklanmasını talep ediyordu. Yönetimin Yemen'deki Husilerin terör listesine alınmasını gündeme getirmesi örneğinde olduğu gibi, aynı politika doğrultusunda 'giderayak' önemli adımlar atmaya devam ettiğini görüyoruz. Dolayısıyla bu adımı da benzer bir bağlama yerleştirmek mümkün olabilir.' diye konuştu.

'ESAS SORU KATAR'IN DENKLEMİN İÇİNDE NEREYE YERLEŞECEĞİ'

Ortadoğu Araştırmacısı Dr. Selim Sezer, Körfez Krizi bağlamında yaşanan son gelişmelerin Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn'in önümüzdeki dönemde genel anlamda olası bir politika değişikliğinin ön işareti olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğine dair de önemli açıklamalar yaptı. Bahsi geçen üç ülkenin de İran ve Türkiye karşıtı politikalar izlemeye devam edeceği tahmininde bulunan Sezer, "Bölgedeki ağırlığını giderek arttırmaya çalışan Birleşik Arap Emirlikleri'nin bu anlaşmaya en çekinceli yaklaşan ülke olduğu ifade ediliyor. Bunun en önemli sebebi de, belirttiğim üzere, Katar'ın geride kalan üç buçuk yılda politikasını değiştirmemiş olması. Öte yandan isimlerini zikrettiğiniz Körfez ülkelerinin bölge politikalarında kayda değer bir değişiklik beklemek için de somut bir sebebimiz yok. Her üç devlet de şu ya da bu düzeyde ABD ve İsrail yanlısı, İran ve Türkiye karşıtı politikalar izlemeye devam edecektir. Şu an esas soru Katar'ın bu denklemin içinde tam olarak nereye yerleşeceğidir. Bunu da zaman içinde göreceğiz." dedi.

'GENEL BİR KÖRFEZ-İSRAİL NORMALLEŞMESİNE TANIK OLMAMIZ MUHTEMEL'

'Körfez Krizi'nin sona erdirilmesi yönünde atılan adımın Filistin-İsrail meselesi bağlamında bir yansıması olup olmayacağı da merak edilen noktalardan biri olarak duruyor. Bu bağlamdaki sorumuzu yanıtlayan Sezer, 'Filistin-İsrail meselesi' ile 'Körfez Krizi'nin nihayete erdirilmesi" arasında doğrudan bir bağ bulunduğunu düşünmediğini ifade etse de yakın gelecekte ülkeleri aşan genel bir Körfez-İsrail normalleşmesine tanık olunmasının muhtemel olduğunu söyledi. Dr. Selim Sezer, bu bağlamda, "Krizin sonlandırılmasında aracı rolü oynayan Kuveyt hariç olmak üzere tüm Körfez devletlerinin İsrail'le normalleşme yolunda olduğunu ve bunlardan iki tanesinin – Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn – bunu halihazırda yapmış olduğunu düşündüğümüzde, yakın gelecekte teker teker ülkeleri aşan genel bir Körfez-İsrail normalleşmesine tanık olmamız oldukça muhtemel. Dolayısıyla Arap monarşileri, Katar'ı da aynı sürece katılmaya ikna etmeye çalışacaktır." ifadelerini kullandı.

'KÖRFEZ KRİZİ'NİN ÇÖZÜMÜ ORTADOĞU'DAKİ DENKLEMİ NASIL ETKİLEYEBİLİR?

Dr. Selim Sezer, "Körfez Krizi'nin ardından Katar ile İran ilişkilerinde bir yakınlaşma görmüştük. Öte yandan Suudi Arabistan'ın İran karşıtı bir cephe oluşturma gayretini biliyoruz. Yaşanan son gelişme Ortadoğu'daki genel denklemi nasıl etkiler?" sorumuzu da yanıtladı. Söz konusu soruya cevaben Doha yönetiminin büyük bir ihtimal ile, Ortadoğu'nun üç güç merkezi olan Suudi Arabistan-BAE, İran ve Türkiye'yle dengeli politikalar izlemeye çalışacağını belirten Sezer, "Katar'ın önümüzdeki dönemde özellikle Suudi Arabistan'la daha yakın ilişkiler geliştireceği kesindir, fakat bu İran'la arasının bozulacağının da kesin olduğu anlamına gelmez." dedi. Dr. Sezer, konuya ilişkin olarak, "Katar'ın 2017'de yaşananları ve bu krizin sonuçlarını bir kalemde unutup affedeceğini sanmıyorum. Ablukanın en zor döneminde kendisinin yanında yer alan İran'a bir günde sırtını döneceğini de sanmıyorum. Büyük bir ihtimalle Doha yönetimi, Ortadoğu'nun üç güç merkezi olan Suudi Arabistan-BAE, İran ve Türkiye'yle dengeli politikalar izlemeye çalışacaktır. Elbette bu biraz da, aktörlerin birbirleriyle ve ABD gibi bölge dışı ülkelerle bundan sonra kuracakları ilişkilerin karmaşık denklemi tarafından belirlenecektir. Hepimizin bildiği üzere Ortadoğu'daki ilişki ağları sadelikten oldukça uzaktır. Bölge devletlerini kalın çizgilerle sınıflandırmak ve farklı sınıflara giren devletlerin her konuda aynı yönde hareket etmesini beklemek mümkün değildir. Bir devletin ya da siyasi hareketin aynı anda iki hasım devlet ya da siyasi hareketle birden güçlü ilişkiler sürdürebilmesinin pek çok örneği önümüzdedir." diye konuştu.

SUUDİ ARABİSTAN ÖNCÜLÜĞÜNDEKİ CEPHENİN TÜRKİYE KARŞITI SİYASETİ DE DEĞİŞİKLİĞE UĞRAYABİLİR Mİ?

Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Mısır'ın Katar'a olan tavrında değişikliğe gitmesi ve bu doğrultuda 'Körfez Krizi'nin nihayete erdirilmesi son derece büyük bir öneme sahip. Belki Katar'a karşı uygulanan dozda olmasa da Suudi Arabistan öncülüğündeki ülkelerin Türkiye'ye de karşı bir cephe aldığı biliniyor. Bu bağlamda 'Körfez Krizi'nin sonlandırılmasının ardından "Suudi Arabistan öncülüğündeki cephenin Türkiye karşıtı siyasetinde de bir değişiklik olabilir mi?" sorusu da gündeme geldi. Söz konusu soruya cevap veren Selim Sezer, şu aşamada önemli bir değişiklik beklemediğini kaydetse de Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki bir normalleşmenin ihtimal dışı olmadığını aktardı. Sezer, konuya ilişkin olarak, "Şu aşamada önemli bir değişiklik beklemiyorum. Ancak tüm diğer aktörlerle birlikte Türkiye de Biden dönemine hazırlık yapıyor. Yeni dönemde ABD yönetiminin tercih ve yönelimlerine bağlı olarak çeşitli türden normalleşmelerin gündeme gelebileceği bir süredir konuşuluyor. Bu kapsamda bir Türkiye-Suudi Arabistan 'normalleşmesi' de ihtimal dışı değildir. Ancak bu noktada esas adım atması gereken taraf Türkiye olmayacaktır, zira Körfez'le olan ilişkilerin şimdiki noktaya gelmesinin sorumlusu Türkiye değildir." ifadelerini kullandı.

"Keşmir Müslümanları Hindu Hukuk Kurullarına Göre Yönetilecek!"

Hindistan hükümeti, 70 yıldır işgal altında tuttuğu ve son dönemde gerginliğin arttığı Cammu Keşmir eyaletinin özel statüsünü kaldırma kararı aldı. Keşmirli Osman'a bölgedeki gelişmeleri sorduk.

"Hindistan ile Keşmir arasında 1950'lerde imzalanan ve Cammu Keşmir'e özel statü kazandıran 370 maddelik bir anlaşma sağlandı ama Hindistan bu anlaşmaya hiç bir zaman sadık kalmadı. Hep Keşmir'in haklarını gasp etti. Şu andaki Hindistan'ın Milliyetçi lideri Narenda Modi de, kendi Başbakanlık konuma has hakkı kullanarak Keşmir'i ilhak etme kararı aldı. Muhalefetle dahi masaya yatırılmadan alınan bu karar yürürlüğe konuldu ve Keşmir'in eyalet statüsü de kaldırıldı. Bu aynı zamanda şu demek oluyor; Müslümanlar şu anda Hindu hukuki kurallarına tabi tutuldu. Bundan sonra Keşmir'in demografik yapısına da giderek müdahale artacaktır." dedi.

"Türkiye, Malezya ve Pakistan, Hindistan'ın bu kabul edilemez tek taraflı kararına tepki gösterdi. Durumun BM'ye taşınması talebinde bulunuldu."

"Referandum Olsa Cammu Keşmir Müslümanları Bağımsızlıktan Yana Tercih Yapar"

Osman, Cammu Keşmir'in İslami ayaklanma sürecine de değindi.

"1924'te ilk İslami mücadele başladı. İslami direniş 1930'da ise bir yapıya dönüştü. Gulan Abbas Han başkanlığındaki Müslüman gençlerin oluşturduğu harekete Hürriyet konferansı adı verildi."

"Hindistan işgalindeki Keşmir'de üç büyük savaş yaşandı en büyük bilinen ise 1947 yılında gerçekleşti ve Hindistan Müslüman Keşmir'i işgal etti. Ve Keşmir bölgesinde bulunan Mahraca Hırising adlı İngiltere güdümünde bir liderle masaya oturarak Keşmir'in işgal altında tutulmasını da sağlamlaştırdı. Hindistan aynı zamanda durumu Birleşmiş Milletler'e taşıdı ve referandum kararı alındı ancak bu Referandum hala gerçekleşmedi. Şu anda referandum olsa Keşmir yine Müslümanlardan yana bağımsızlığını kazanır." Ifadelerini kullandı.

"Hindu Askeri Hapishanesinde Yaşıyoruz"

Hindu işgalinin sürecini de anlatan Osman Mohammad, Cammu Keşmir'in askeri hapishaneye benzediğini sözlerine ekledi.

"1947'den beri askeri işgal altındayız. Sınırlarımızda 700 Bin Hindistan askeri bulunuyor her on kişiden biri asker. Askeri hapishanede gibi yaşıyoruz."

"Eğer Yeryüzünde Cennet Varsa; İşte O Keşmir…"

Osman Keşmir'in doğal güzelliklerinden bahsederken duygulanıyor…

"Keşmir Asya'nın İsviçresi olarak bilinir. Ayrıca Farsça meşhur bir söz vardır; "Eğer yeryüzünde bir cennet varsa, o işte Keşmir, Keşmir, Keşmir" Şu anda tüm güzelliklerimiz Hindistan işgali altındadır. Çok güzel, yem yeşil arazilerimiz, uçsuz bucaksız ovalarımız…"

"Yaklaşık 100 Bin Şehit Verdik, 10 Bine Yakın İnsan İse Hala Kayıp…"

Hinduların binlerce Müslümanı katlettiği söyleyen Osman, yine binlerce insanın da hala kayıp olduğunu söyledi.

"70 yıl da yaklaşık 100 bin şehit verdik. 2018 yılında ise bu şiddet tırmanış gösterdi ve binden fazla insan katledildi. 8 bin ila 10 bin arasında ise bir kaybımız var. O kadar insan alıp götürdüler ki artık bizim oralarda 'yarım dul' sözü yayılmaya başladı ve artık sıradanlaştı."

Hindistan- İsrail Yakınlaşması

"İsrail ile Hindistan arasında özellikle de Modi yönetimi arasında ilişkiler son zamanda güçlendi. Hindistan İsrail'den sürekli silah satın alıyor. ABD ise her zaman olduğu gibi duruma sessiz kalıyor ancak düşüncem, bugüne kadar yanımızda olmadığı için bundan sonra da yanımızda olmayacağı yönündedir. Burada en ilginç olan ise birleşik Birleşik Arap Emirlikleri'nin Hindistan'ı işgalini destelediğini ilan etmesi oldu."

"Burada Pakistan'a da değinmemiz gerek. Pakistan'ın askeri durumu biliniyor, askeri olarak bir müdahalede bulunabilir ama siyasi olarak böyle bir karar henüz alınmadı. Ancak yine şunu da söyleyebiliriz ki; Hindistan, Pakistan'ın içinde bulunduğu ekonomik durumdan da faydalanarak bu kararı almaya gitmiş olabilir." ifadelerini sözlerine ekledi.

Osman Mohammad, röportaj yaptığımız Keşimirli Müslümanın mahlas adıdır. Güvenlik gerekçelerinden dolayı adını ve suretinin yayınlanmasını istemedi. Keşmir davası adına kendisine ve tüm Müslüman Keşmirlilere saygılarımızla…

“Türkiye’nin Sessiz Öncülerinden Biriydi”

Bahattin Yıldız’ı tanımayan birisi için onu özetleyebilir misiniz?

O Türkiye’nin sessiz öncülerindendir. Bir sürü öncü vardı ancak o sessizlerindendir. Biz bunu sonradan fark ettik. Özellikle vefatından sonra fark ettik. Bahattin Yıldız 4 Eylül 1981 yılında Afgan cihadına katıldığı sırada omzundan yaralanıyor. Orada Cahit Zarifoğlu ile yazışmalar yapıyor. “Cihat Günlüğü” isimli kitap o yazışmaların sonucudur. Cahit Zarifoğlu ona şiir yazıyor. Kendi şiir kitabında da var. Ayrıca Ümmetin Yüreği kitabına da koydum o şiiri. Diyorsunuz ki bunlarda mı Bahattin abiyi tanıyor? Evet, her yerde tanıdığı var onun. Herkesle teması olmuş. Dedik ya Türkiye’nin sessiz öncülerinden biri. Ümmetin bütün coğrafyasını gezen bir adam. Bir gün Keşmir’de, bir gün Balkanlar’da, başka bir gün Afrika’da. Afganistan ve Pakistan ayrıca bulunduğu yerler. Zaten Türkiye’de öğrenci evlerinde kalan bir insandı. Bir yere gittiğinde otelde değil, öğrenci evlerinde kalırdı. Gençliğe çok önem verirdi. Hep onlar ile beraberdi. Fazla yürürdü ama ayak izini hiç belli etmezdi. Bu söz Bahattin abi için söylenmiştir resmen.

Güllerin Vedası kitabını yazarken Topkapı’da izolasyon işini yapıyordu. Kitap çıkınca alıp oraya gitmişti. Tabi izolasyon işi öyle kolay iş değil. Yaz. Hava sıcak. Güneşin altında çalışıyorsunuz. Yıllardır beraber çalıştığı insanlar ‘sen kitap mı yazıyorsun’ diye soruyorlar ona. Hem yazan bir adam. Hem zift yapan bir adam. Mütevazı ve entelektüel yönü çok yüksek bir adamdı. Elinden kitap, dergi ve gazete hiç düşmezdi. Bir “Kelebek” filmini düşünün mesela. Onun yorumunu ondan dinleyebilirdiniz. Bir İran-Irak savaşının yorumunu ondan duyardınız ve her yorumu isabet ederdi. Çünkü coğrafyamızı çok iyi bilen bir adamdı. Bir yere giderse haritalar ile giderdi. Mısır’a gittiği zaman fuarlara gider oradan kitaplar getirirdi. Kitaplara ilgisi çocukluğundan beri fazlaymış Bahattin abinin. İmam hatip öğrencisiyken İlahiyat Fakülteli öğrenciler, “Seyyid Kutub’un Peygamber Hikayelerini” vermişler okuması için. O da her gün bir tanesini okuyup sınıf arkadaşlarına anlatırmış. Çok yönlü bir insandı.

Bahattin Yıldız ile tanışma hikayeniz nasıl oldu?

12 Eylül öncesi 1979 yılında tanıştık kendisiyle. İzmir’de kaldığım sırada, Çamlık’ta bir kamp organizasyonunda karşılaşmak nasip oldu. Bahattin abi İmam Hatip öğrencilerini kampa getirmişti. O vesile ile bizde orada tanışmış olduk. Ancak tanıştığımızın farkında değildim. Yıllar sonra İstanbul’da Siyasal Bilgiler evini ziyarete gittik. Çamlık’ta tanıştığımızı orada fark etmiştim. Çok şaşırmıştım.

“Bu Topraklarda Kalınır ve Şehit Olunur Diye Düşündüm.”

Bahattin Yıldız bir gününü nasıl geçiriyordu?

Bir gün yayınevine geldi. Paketi hazırladık. İzmir’e gidecekti. Oraya kitap götürecekti. Sonra İHH’ya geçti. 2-3 dakika geçmeden geri geldi. “Ben Keşmir’e gidiyorum” dedi. Keşmir depremi olmuştu. Anında karar verdi. “Hemen bir poşet hazırlayalım” dedi. Poşet bulamadık. Eski bir çanta bulduk. Fermuarı yoktu. İple bağladık çantayı. O böyle şeyleri kafaya takmazdı. Nitekim anında karar alıp o çantayla yola koyuldu. 2006 yılında Bosna’da Srebrenitsa yürüyüşüne katıldı. Orada yazmış olduğu bir cümle var. “Bu topraklarda kalınır ve şehit olunur diye düşündüm.” Her yerde şehadeti düşünüyordu. İşte 80’li yıllarda gitmiş olduğu Afganistan’da ki Hindukuş dağları onun nasibiydi. Allah ona şehadeti orada nasip etti. Onun her gün yaptığı iş bir fazla koşmaktı…

Bahattin Yıldız’ın en büyük derdi neydi?

Onun en büyük derdi ümmetti. Ümmet ile dertlenmişti. Ayrıca gençliğe çok önem veriyordu. Davası her daim İslam’dı. Ancak çok önemli bir sözü var. “Geçmişte biz üç kıtaya adalet ve merhamet dağıtmışız. Şimdilerde ise bir elimiz merhamet dağıtıyor. Gün gelecek diğer elimizde adalet dağıtacak.” Ne demek bu? Yani diyor ki insanların karnını doyuruyoruz, barınma ihtiyacını karşılıyoruz, afetten, savaştan sonra yardım ediyoruz. Bunlar nedir? Merhamet. Ama adalette dağıtıldığında daha iyi. Niçin? Çünkü yönetime talip olması gerek Müslüman’ın. Adalet dağıttığımız zaman İslam’ın hakim olması demek.

Bahattin Yıldız vesilesiyle İslami Neşriyata ilgisi olan gençlere tavsiyeleriniz nelerdir?

Kitap okumak çok önemli. Bol bol kitap ve dergi okumak, takip etmek gerekiyor. Bahattin abiden örnek verecek olursak, kendisi hiçbir zaman kitapsız, dergisiz, gazetesiz sokağa çıkmazdı. Kitapsız sokağa çıkmak ayakkabısız sokağa çıkmak gibiydi onun için…

“Ben iyi yazan biri değilim, ama bizim hikayemizi abilerimiz, edebiyatçılarımız yazmadığı için bize kaldı bu görev”

Güllerin Vedası kitabının hikayesi nedir?

Bahattin Yıldız “ben iyi yazan biri değilim, ama bizim hikayemizi abilerimiz, edebiyatçılarımız yazmadığı için bize kaldı bu görev” derdi. Onun nasıl yazdığı önemli değil, ne yazdığı önemli. Bizi yazdı. Şehitlerimizi yazdı. Bizim hikayemizi yazdı. Tam o sırada içeriye Selamunaleyküm diyerek Ahmet Mercan ağabey giriyor. Kendisi uzun yıllardır yayın yönetmenliği yaptığı ajansının dışında, yazdığı kitaplar ve şiirleri ile de meşhur. Bahattin Yıldız’ı konuştuğumuzu duyunca dayanamıyor ve araya girip ekliyor.

Onun ne yaptığını kimse tam olarak bilmiyor. O sahabe Ebu Zer gibi çalıştı. Dünyayı küçük bir ülke olarak gördü her zaman. Onun için öyleydi. Nerede hayır işi varsa o oradaydı. Oturup konuşmazdı. İş yapardı. Çok iyi bir teşkilatçıydı. Herkesle tanışırdı, her yerde tanıdığı vardı. O bir Müslümanla karşılaştığı zaman heyecan duyardı. Başka bir ülkeye gidince heyecanlanırdı. Son olarak Ahmet Mercan ağabey ekliyor;

Che Guevara, Bahattin Yıldız’ın ayakkabısının bağcığı bile olamaz…

Cemal BALIBEY Kimdir?

1960 yılında Tokat ili, Niksar ilçesinde doğdu. 1978-79 da Kırıkkale İHL. 'den mezun oldu. Üniversite eğitimi öncesi 1 yıl Ordu ili Korgan ilçesinde İmam Hatip görevinde bulundu. 1979-80 de Bursa Uludağ Üniversitesi İktisadi ve Sosyal Bilimler Fakültesi'nde okudu. 1980 de İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi'nde Orman Mühendisliği'ne başladı ve 1984 de mezun oldu. Daha sonra yine aynı fakültede yüksek lisans eğitimi aldı.

İÜDER'in Kurucular Kurulunda olduğu gibi, İnsan Vakfı ile İnsan ve Medeniyet Hareketi - İMH başta olmak üzere, çok sayıda sosyal kurumun, vakfın, derneğin kurucularından ve bir dönem İMH 'nin Yüksek İstişare Kurulu'nda görev aldı.

1991 yılında Şehid Bahattin Yıldız ile birlikte Özgün Yayıncılık'ı kurdu ve halen bu alanda çalışmalarını sürdürüyor. Evli ve 1 çocuk babası.

ABD Başkanı Donald Trump’ın Siyonizmin iğrenç emelleri doğrultusunda geçtiğimiz haftalarda açıklamış olduğu ‘Yüzyılın Anlaşması’ isimli planın uluslararası arenadaki yankıları sürüyor. Filistin davasını tamamıyla yok etmeyi amaçlayan ve İsrail rejiminin amaçlarına hizmet eden ‘Yüzyılın Anlaşması’ isimli plan İslam coğrafyasındaki halklar tarafından tepkiyle karşılandı.

Türkiye’deki vatandaşların da sert tepki gösterdiği planın açıklanmasıyla birlikte ABD’nin Türkiye’deki büyükelçiliği ve başkonsolosluğu önünde eylemler düzenlenmişti. Filistin topraklarındaki işgali kalıcı hale getirmeyi hedefleyen ‘Yüzyılın Anlaşması’na karşı çıkmak ve Filistinlilere destek vermek amacıyla geçtiğimiz hafta sonu da İstanbul’da Saadet Partisi öncülüğünde sivil toplum kuruluşları ve diğer siyasi partilerin de destek verdiği dev bir miting gerçekleştirilmişti.

ABD ve Siyonist İsrail rejimine yönelik tepkiler artarak devam ederken Türkiye ve İslam coğrafyasındaki gözler, Filistin direnişinin en önemli hareketlerinden Hamas’a çevrildi. ABD Başkanı Donald Trump’ın çevresindeki evanjelik kadronun hazırladığı 'Yüzyılın Anlaşması' planının açıklanmasının ardından Editörümüz Bekir Şirin, Hamas’ın kritik isimlerinden Sami Ebu Zuhri ile bir araya geldi.

Editörümüz Bekir Şirin’e çok özel açıklamalarda bulunan Hamas hareketinin sözcüsü Ebu Zuhri, ‘Yüzyılın Anlaşması’ isimli Siyonist plan karşısında Hamas’ın belirlediği stratejiyi açıkladı. ‘Yüzyılın Anlaşması’nın ilan edilmesinin ardından İslam ülkelerinin yöneticilerinin sergilediği tavrı değerlendiren Ebu Zuhri, ‘İki devletli çözüm’ arayışlarına dair de dikkat çeken sözler sarf etti.

Filistin direnişi denildiğinde akla ilk gelen oluşumlardan olan Hamas’ın sözcüsü Sami Ebu Zuhri, Editörümüz Bekir Şirin’e yapmış olduğu açıklamalarda Türkiye halkına mesajlarını da iletti. Sami Ebu Zuhri, Siyonist İsrail rejimine karşı gerçekleştirilen eylemlerden dolayı memnuniyetlerini belirtti.

Hamas sözcüsü Sami Ebu Zuhri’ye yönelttiğimiz sorular ve aldığımız cevaplar şu şekilde…

“Tüm Gücümüzle Plana Karşı Koyacağız”

Uzunca bir süredir dünya gündeminde yer alan ve ‘Yüzyılın Anlaşması’ ismi verilen plan ABD Başkanı Donald Trump tarafından açıklandı. Açıklanan plan karşısında Hamas nasıl bir strateji izleyecek? Siyonist İsrail rejimi ve ABD’ye karşı hamleleriniz ne olacak?

‘Yüzyılın Anlaşması’ tehlikeli bir plan. Açıklanan planın hedefi Filistin davasını ve Filistinlilerin haklarını yok etmek. Trump'ın açıkladığı plan, Kudüs'ün İslam'dan koparılmasını, Filistinlilerin geriye dönüş hakkı yasasını iptal etmeyi ve Batı Şeria'nın işgalciler tarafından ilhak edilmesini garanti ediyor. Biz buna kesinlikle karşıyız. Hamas hareketi olarak, tüm gücümüz ile bu tehlikeli plana karşı koyacağız. İlk adımlarımızdan biri, Filistin içinde birliği sağlayıp, tek ses olarak bu plana karşı çıkmak oldu. Bir diğer adım ise birçok İslam ülkesinin yöneticileriyle -aralarında Türkiye de var- görüşerek ortak bir tavır alıp, bunu icraata dönüştürmek oldu.

Filistinliler, bu planın hayata geçmemesi için, dünyanın neresinde olursa olsun, tüm güçlerini ortaya koyacaktır. Ayrıca, bizler de Filistin direnişi olarak buradayız ve planın başarısız olması için mücadelemizi veriyoruz ve vereceğiz.

“Bizi Üzen Bazı Arap Ülkelerinin Plan Lehinde Açıklama Yapması”

‘Yüzyılın Anlaşması’nın açıklanmasının ardından İslam ülkelerinin tavrını nasıl değerlendiriyorsunuz? Bazı İslam ülkelerinin idarecilerinin ABD ve Siyonist İsrail rejiminin çıkarları doğrultusunda hareket ettiğini düşünüyor musunuz?

İslam ülkelerinin duruşu konusunda şunu söyleyebilirim, planı reddettiklerini ifade eden bir bildiri yayımladılar ancak bu yeterli değil... Planı reddetmeleri güzel bir gelişme ancak bunun geliştirilmesi gerekiyor. Bu planın başarısız olması için bundan daha fazlasına ihyacımız var.

Tehlikeli olan durum bazı Arap ülkelerinin bu sözde planın ilanı sırasında orada hazır bulunmaları. Bizim için üzücü olan bazı Arap ülkelerinin plan lehinde açıklamalar yapması.

“Bazı Arap Ülkelerinin İdarecileri İşgalcilerin Emellerine Hizmet Ediyor”

Filistinlilerin haklarını savunuyoruz diye, sözde planı kabul eden ve destekleyen bazı Arap ülkelerinin idarecileri işgalcilerin emellerine hizmet ediyor. Planı destekleyen Arap ülkelerinin kendi topraklarından işgalcilere toprak vermeleri istense bu kabul ederler mi? Mümkün değil... O halde neden bizden sahibi olduğumuz topraklardan vazgeçmemiz isteniyor? Topraklarımızdan ödün vermeyeceğiz ve Filistinlileri ve tüm İslam âlemini birlik olarak bu plana karşı çıkmaya davet edeceğiz.

“Mahmud Abbas Planı Reddediyor Ama Duruşunda Bir Sorun Var”

‘Yüzyılın Anlaşması’nın ardından Mahmud Abbas yönetimi , işgalci İsrail rejimi ile yapılan ikili anlaşmaları sonlandırdığını açıkladı. Bu adımı nasıl değerlendiriyorsunuz? Özellikle Oslo anlaşması ve ‘güvenlik koordinasyonu’ noktasında…

Mahmud Abbas ile Hamas ve Fetih'in sözde planı reddettiği noktasında hem fikiriz. Fakat aramızdaki fark, biz bu planın başarısız olması için gerçek bir çaba istiyoruz. Ayrıca, Filistinlilerin plana tepkilerini göstermeleri için yapmak istedikleri mitingler, eylemler, gösteriler konusunda gerekli kolaylıkların sağlanmasını istiyoruz. Evet, Mahmud Abbas planı reddediyor ama duruşunda bir sorun olduğunu düşünüyoruz. Çünkü Abbas hala İsrail'i tanıyor ve İsrail ile yapılan güvenlik koordinasyonun içinde bulunuyor. Abbas'ın bu yanlışları, işgalcileri cesaretlendiriyor. Bu nedenle, Filistin içinde işgalcilere karşı net bir tavır sergilemek adına, Mahmud Abbas'ı duruşunu düzeltmeye davet ediyoruz.

Mahmud Abbas, İsrail ile ilişkileri keseceğine dair açıklamalar yapsa da bunun laftan öteye geçmeyeceğini biliyoruz. Nihayetinde, Filistin davası sadece Filistinlilerin değil tüm ümmetin davasıdır. İslam ümmetinin bu davaya sahip çıkmasını bekliyoruz.

“Siyasal Birliğin Sağlanması Adına Tüm Gücümüzle Çalıştığımızı Söyleyebilirim”

‘Yüzyılın Anlaşması’nın ardından Filistin siyasal birliğinin sağlanmasının daha da önemli hale geldiğini düşünüyor musunuz? Hamas’ın planlamasında neler var?

Filistin'de siyasal birliğin sağlanması adına tüm gücümüzle çalıştığımızı ve karşılığında her bedeli de ödediğimizi söyleyebilirim. Hamas Siyasi Büro Başkanı İsmail Heniyye, sözde planın açıklanmasının ardından Mahmud Abbas'ı arayarak, "Bir olmamız, birlikte olmamız gerekiyor, ne gerekiyorsa yapmaya hazırız" mesajı verdi. Abbas'ın ortak bir tavır almak adına Ramallah'tan Gazze'ye bir heyet göndermesini bekledik lakin bu gerçekleşmedi. Mahmud Abbas'ın Birleşmiş Milletler'de yaptığı konuşma çok zayıf kaldı. Bu da Filistin davasına olan desteğin zayıflamasına neden oluyor.

“İki Devletli Çözüm Planını Tamamen Reddediyoruz”

Uluslararası arenada sürekli gündeme getirilen iki devletli çözüm arayışının ‘Yüzyılın Anlaşması’nın açıklanmasının ardından tamamen biteceğini söyleyebilir misiniz? Filistin’in denizden nehire özgürleşmesini amaçlayan Hamas’ın bu konuda düşüncesi nedir?

İki devletli çözüm planı dünya ülkelerinin üzerinde uzlaştığı bir konu. Ayrıca Arap ülkelerinin de desteklediği ve Filistin yönetiminin kabul ettiği bir plan. Biz ise iki devletli çözüm planını tamamen reddediyoruz. Bu sözde çözüm planı, Filistin topraklarının bir kısmında Filistin devletinin kurulmasını ve Yahudi devletinin Filistin topraklarında var olmasını öngörüyor. Hamas olarak iki devletli çözüm planını reddediyoruz. Filistin bizimdir, tüm İslam ümmetinindir. Topraklarımızın en ufak parçasından dahi vazgeçmeyiz. Şu anda belki Filistin’imizi onlardan tamamen alamıyoruz ama bu topraklarımızdan vazgeçeceğiz anlamına gelmiyor. Önemli olan Filistinlilerin ve Müslümanların Filistin'i geri alabileceğimiz zamana kadar haklarına ve birbirlerine sahip çıkması.

“Filistin Ümmetindir”

Hamas'ın bu konuda duruşu değişmemiştir. Gayemiz Filistin'in son karış toprağına kadar özgürleştirilmesidir. Eğer Filistin topraklarında bir Filistin devleti oluşturulacaksa buna karşı çıkmayız. Ancak Yahudi işgalcilerin Filistin topraklarında hak elde edecekleri bir meşruiyet kazanmalarına da sonuna kadar karşı çıkarız.

İki devletli bir çözümün gerçekleşemeyeceği ortada çünkü işgalci İsrail, Kudüs'ün tamamını, Batı Şeria'nın büyük bölümünü zaten işgal etmiş durumda. Biz, Filistin'i tamamen özgürleştireceğimiz güne kadar Filistin aleyhine ne varsa karşı çıkacağız. Filistin ümmetindir.

“Sözde Plana Destek Veren İslam Ülkelerinin Cezalandırılması Gibi Net Bir Tavrımızın Olması Gerekiyor”

‘Yüzyılın Anlaşması’na karşı verilecek en iyi cevap ne olabilir? İslam ülkelerinin bu anlaşmaya karşı birlik olması için neler yapılmalı?

Filistinliler sözde plana karşı net bir tavır ortaya koydular. İslam ülkelerinin de ortaya net bir tavır koyması gerekir. Sözde plana destek veren İslam ülkelerinin cezalandırılması gibi net bir tavrımızın olması gerekiyor. Aslen, sözde plan, uluslararası hukuka aykırı olması hasebiyle Birleşmiş Milletler tarafından geçersiz olduğu kabul edilmesi lazım... İslam ülkelerinin de bu planın geçersiz kılınması için gerçek bir çaba göstermesi elzemdir.

“Türk Kardeşlerimizin Duruşlarından Ve Tavırlarından Dolayı Gurur Duyuyoruz”

‘Yüzyılın Anlaşması’nın açıklanmasının ardından Türkiye halkı meydanlara indi ve Filistin’e desteklerini yineledi. Bu tavır karşısında ne düşünüyorsunuz? Türkiye halkına bir mesajınız var mı?

Türk halkı sözde anlaşmaya tepkisini koymak adına meydanlara inen ilk halktı. Tabi o gece Türk kardeşlerimiz İstanbul’daki ABD Konsolosluğu önünde toplandılar. Sadece İstanbul'da değil, diğer şehirlerde de meydanlara indiler. İşte bu da Türklerin Kudüs ile olan bağını ortaya çıkarıyor. Türk kardeşlerimizin duruşlarından ve tavırlarından dolayı gurur duyuyoruz.

Türk kardeşlerimizin Filistin davasına olan bağlılığını gerçekten çok özel buluyoruz. Buradaki kardeşlerimiz bizim güvencelerimizden biridir. Bulunduğumuz dönemde Batı'nın ve bazı Arap ülkelerinin işgalcilere olan desteğine şahit olurken, Türk kardeşlerimizin bize bu zamanda verecekleri desteği çok önemli buluyoruz. Bu yüzden dolayı Türk kardeşlerimizin, Filistin davasına verdikleri desteği çok önemli buluyor, diğer ülkelerdeki kardeşlerimizin de bize destek vermelerini temenni ediyoruz.

“Direniş Her Türlü Tehlikeye Karşı Her Zaman Sahadadır, Üzerine Düşeni Yapacaktır”

Gazze’ye yönelik saldırıların ardından Hamas’ın her defasında İsrail’in ağır sonuçlara maruz kalmasına yol açtığını gördük. Son olarak Hamas’ın askeri gelişimi için ne söyleyebilirsiniz?

İşgalci İsrail'in Filistin'e ve Hamas'a yönelik sürekli bir operasyon içinde olduğunu hepimiz biliyoruz. Amaçları Filistin direnişini zayıflatmak lakin hiçbir zaman başarılı olamadılar. Kısıtlı imkanlara sahip olmamıza rağmen Gazze'yi işgal edemediler. Bu da direnişin gücünü gösteriyor. Direniş her türlü tehlikeye ve gelecekte yapılacak bir girişime karşı her zaman sahadadır, üzerine düşeni yapacaktır. Hedefimiz hiçbir zaman çatışma olmadı. Tek hedefimiz Filistin'i ve Kudüs'ü tamamen özgürleştirmek...

ABD tarafından hazırlanan ve Filistin davasını tasfiye etmeyi amaçlayan ‘Yüzyılın Anlaşması’ planı geçtiğimiz günlerde açıklandı. Filistin davasına yönelik imha çalışmasının yürütüleceği plana verilen isim olan 'Yüzyılın Anlaşması' planının beklendiği üzere skandal bir içeriğe sahip olduğu görüldü.

ABD Başkanı Donald Trump’ın çevresindeki evanjelik kadronun hazırladığı 'Yüzyılın Anlaşması' planı, Filistinli aktörler tarafından sert tepkiyle karşılanırken Filistin yönetiminden yapılan açıklamada Siyonist İsrail rejimi ile imzalanan Oslo Anlaşmalarının feshedildiği duyuruldu.

Fetih Hareketi Merkezi Komite Üyesi ve Filistin Sivil İşler Bakanı Huseyin eş-Şeyh, Katar merkezli Al Jazeera kanalına yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump’ın açıkladığı ‘Yüzyılın Anlaşması’ planına tepki gösterdi. Filistin yönetiminin, işgalci İsrail rejimi ile ilki 1993'te imzalanan Oslo Anlaşmalarını feshettiğini belirten Şeyh, tek taraflı sözde barış planının açıklanmasının ardından "İsrail'e, Filistin yönetiminin, aralarındaki anlaşmalara bağlı kalmayacağı iletildi." dedi.

İsrail ile Yapılan Anlaşmaların Feshi Ne Anlama Geliyor?

Fetih Hareketi Merkezi Komite Üyesi ve Filistin Sivil İşler Bakanı Huseyin eş-Şeyh’in Filistin yönetiminin Siyonist İsrail rejimi ile imzalanan anlaşmalardan çekildiğini duyurması dikkat çeken bir adım olarak görüldü.

Filistin ortadan kaldırmayı amaçlayan ‘Yüzyılın Anlaşması’ planının açıklanmasının ardından Fetih hareketinin söz konusu tavrının ne anlama geldiği merak ediliyor.

Hamas başta olmak üzere Siyonist işgalci İsrail rejimini tanımayan Filistin direnişi, denizden nehire kadar işgal altındaki tüm Filistin topraklarının özgürleşmesini hedefliyor. ‘İki devletli çözüm’ temelli bir içeriğe sahip olan Oslo Anlaşmaları’nın altında imzası bulunan Fetih hareketi'nin Oslo Anlaşmaları’ndan çekilme kararı ‘Fetih hareketinin siyasal bakışı değişiyor mu?’ sorusunu gündeme getirdi. Öte yandan Fetih hareketinin, Oslo Anlaşmaları’ndan çekilme kararı ile birlikte, ‘Fetih, Filistin direnişi ile aynı çizgiye mi yaklaşıyor?’ sorusunu da akıllara geliyor.

‘Yüzyılın Anlaşması’ planının açıklanması sonrası Fetih hareketinin tutumunu, 'İki devletli çözüm arayışı bitti mi?' sorusunun cevabını, Fetih hareketinin Yüzyılın Anlaşması'na karşı gösterdiği refleksin Filistin siyasal birliği çalışmalarına olan etkisini ve ''Yüzyılın Anlaşması' planının ABD ve Siyonist İsrail için ters tepme ihtimalini Filistinli Araştırmacı Abd Alazeez Elyan ile konuştuk.

Filistinli Araştırmacı Abd Alazeez Elyan ile gerçekleştirdiğimiz röportaj şu şekilde:

'Yüzyılın Anlaşması' planının açıklanmasının ardından Fetih Hareketi Merkezi Komite Üyesi ve Filistin Sivil İşler Bakanı Huseyin eş-Şeyh, İsrail ile yapılan anlaşmaları fesh ettiklerini açıkladı. Bu adımı nasıl değerlendirirsiniz?

Filistin yönetiminin İsrail işgali ile imzalanan anlaşmaların askıya alındığını açıkladığı doğru ancak anlaşmanın askıya alınmasının gereklilikleri hala uygulanmadı. Filistin Yönetimi, Batı Şeria'daki herhangi bir direniş eylemi karşısında Siyonist düşmana açıkça hizmet eden işgalle ilgili anlaşmaların, özellikle güvenlik koordinasyonunun askıya alınmasını gerektiren önceki kararları uygulamalı. Bu çok gerekli bir adım.

‘Yüzyılın Anlaşması'nda Filistin'e Egemen Bir Ülke Verilmiyor'

Fetih Hareketi'nin İsrail ile yapılan anlaşmaları feshetme kararı sonrası akıllara direkt Oslo Anlaşması geldi. ‘Yüzyılın Anlaşması isimli planın içeriğini ve Fetih’in attığı adımı göz önünde bulundurursak Oslo Anlaşması'nın da vurgu yaptığı 'İki devletli çözüm arayışı'nın bittiğini söyleyebilir miyiz?

Bana göre, bugün Filistinlilerin yaşadıkları, Filistin Yönetimi ile Siyonist işgal rejimi arasında yapılan Oslo Anlaşması’nın sonucudur. İsrail, Filistin yönetiminin imzaladığı anlaşmalar yoluyla ve belki de en göze çarpan ve tehlikeli olan güvenlik koordinasyonu ile neler yaptı?

Siyonist İsrail bile iki devletli çözüm seçeneği ile ilgilenmiyor. Ayrıca ‘Yüzyılın Anlaşması’ planında Trump, İsrail kontrolü altında Filistin topluluklarından bahsediyor. Filistin’e egemen bir ülke verilmiyor.

'İki Devleti Çözüm Arayışı Artık Mevcut Değil'

Trump konuşmasında, planın ayrıntılarının Filistin devletinin İsrail'in güvenliğini garanti ettiği iki devletli bir çözüme dayandığını ve Filistinlilerin bağımsız bir devlet edineceğini ve Filistinlilerin Doğu Kudüs'te bir sermayeye sahip olacağını söyledi. Ancak Trump Kudüs'ün İsrail'in birleşik başkenti olacağını da söyledi. Planın ayrıntılarına yakından bakarsak, Filistinlilere egemen bir devlet veren maddeyi bulamıyoruz.

Bugün de işgalci İsrail iki devletli bir çözüme inanmıyor, ‘Yüzyılın Anlaşması’ planına göre bugün iki devletli çözüm arayışı artık mevcut değil.

'Filistin Halkı Tek Bir Amaç Etrafında Birleşti'

'Yüzyılın Anlaşması' sonrası Fetih'in aldığı tavır Hamas-Fetih yakınlaşmasını sağlar mı? 'Yüzyılın Anlaşması' sonrası olabilecek gelişmeleri Filistin siyasal birliği noktasında nasıl değerlendirirsiniz?

‘Yüzyılın Anlaşması’ planının Filistin halkını tek bir amaç etrafında birleştirdiğine şüphe yok. ‘Yüzyılın Anlaşması’ planı gerçekleşmeyecek.

Bugün, Hamas ve El Fetih hareketlerinin, Filistin davasını tasfiye etmeyi amaçlayan ‘Yüzyılın Anlaşması’ planı karşısında, farklılıkları bir kenara bırakması ve Filistin saflarını birleştirmesi gerekiyor. Umuyoruz ki, Filistin bölünmesi sona erecek ve Filistin halkı kendisine karşı açılan komplolarla yüzleşmek için birleşecek.

'Ne Yazık ki Mahmud Abbas Silahlı Mücadele Seçeneğine Karşı Çıkıyor'

Mahmud Abbas'ın Filistin direnişine uygun adımlar atması halinde 'Yüzyılın Anlaşması' planının ABD ve İsrail için ters tepmiş olacağı söylenebilir mi?

Ne yazık ki Mahmud Abbas, Filistin silahlı direnişine inanmıyor silahlı mücadele seçeneğine karşı çıkıyor. Bütün konuşmalarında, silahlı direnişe saldırıyor.

Tabii ki, Filistin direnişi askeri seçenek de dahil olmak üzere tüm biçimlerde harekete geçirilecek olsaydı, bu durumun İsrail’in işgali ve ABD’nin pozisyonu üzerinde olumsuz etkileri olacaktı.

Filistin direnişi, Filistin halkının İsrail işgali tarafından çalınan topraklarının savunulması için kazanılmış bir haktır.

Filistin yönetiminin, tüm hizipleriyle, uluslararası yasa ve kanunlarda mevcut ve garanti edilen tüm seçenekleri içeren ‘Yüzyılın Anlaşması’na karşı bir ulusal program oluşturmasını umuyorum.

Gülbahar Celilova Kazakistan’da doğdu. 1997’den başlayarak yirmi yıl boyunca Kazakistan ile Çin arasında ticari faaliyetlerde bulundu. 2017 senesinde Doğu Türkistan Urumçi’ye mal almaya gittiğinde gözaltına alındı. Hiçbir suçu olmadığı halde Çin zindanlarına atıldı, işkencelere maruz kaldı. Celilova, Çin zulmü altında geçen 1 yıl 3 ay 10 günü anlattı.

Sizi yakından tanıyabilir miyiz? Çin zulmüyle nasıl tanıştınız?

Selamunaleyküm. Ben Gülbahar Celilova. Kazakistan'da doğdum. 1997’den başlayarak yirmi yıl boyunca Kazakistan-Çin arasında ticari faaliyetlerde bulundum. 2017 senesine geldiğimizde Urumçi’ye mal almaya gittim, Urumçi’deki bir otele yerleştim ve otele gelen üç polis beni alıp götürdü. Beni otelden alıp götürenler Çin’in Ulusal Güvenlik elemanlarıymış. Sabah sekizde otelden alındım, yaklaşık altı saat boyunca telefon incelemesi yaptılar. Telefondan bir şey çıkmayınca beni bodrum katına indirip sorguya aldılar. Karakol gibi bir yerdi. Sorgu sırasında bana ‘Türkiye’ye neden gittin?’ dediler. Sürekli bana bunu sordular, ‘Türkiye’de ne işin var, ne zaman, kimlerle görüştün?’ gibi. Ben Türkiye’ye gitmediğimi sadece Kazakistan-Urumçi arası ticaret yaptığımı söyledim. Ben başka ülkelere gitmediğimi Türkiye ile de alakam olmadığını söyledim. Ondan sonra bana ‘Sen, annen, baban, çocukların namaz kılıyor musunuz?’ şeklinde sorular sordular. Ardından önüme Çince bir evrak getirdiler. Ben Çince ve Uygurca bilmiyordum. Ben Rusça eğitim aldım. ‘Bana Rusça evrak getirin ki anlayayım yazılanları’ dedim. Bir de avukat tutmak istediğimi söyledim. Avukata danıştıktan sonra imza atmam gerekiyorsa atacağımı belirttim.

Gözaltına alınmanızın ardından polis size neden gözaltına alındığınızı söyledi mi? Bir de size ‘Namaz kılıyor musun?’ gibi sorular sormuşlar. Namaz kılmayı suç olarak mı addediyorlar?

Bana verilen ve imza atmamın istendiği evrakta sonradan öğrendiğime göre beni terörle suçlamışlar. Terör bağlantım olduğu ve bunu itiraf ettiğimi yazan bir kağıdı bana imzalatmaya çalıştılar.

“Hamile Olan Biri Varsa Karnındaki Çocuğu Düşürüp Ondan Sonra Hapse Atıyorlar”

Sizi sorgulamalarının ardından toplama kampına mı götürüldünüz yoksa başka bir süreç yaşandı mı?

Sorgunun ardından saat gece 11 civarıydı. Hiçbir şey elde edemedikten sonra beni direkt hapse götürdüler. Urumçi’de çok meşhurdur, Senken Hapishanesi var, aslında beni toplama kamplarına göndermeleri gerekiyormuş ama kamplar tamamen dolu olduğu için insanları sığdıramadıkları için Senken Hapishanesi’nin bir bölümünü kampa çevirmişler, oraya götürüldüm. Orada kadınlar da erkekler de vardı. Gittiğimizde beni çırılçıplak soydular. Kan tahlili, idrar tahlili yaptılar. Saçımın ucundan tırnağımın ucuna kadar her şekilde bir kontrolden geçirdiler. Hamilelik kontrolü de yaptıklarını anladım. Çünkü hamile olan biri varsa karnındaki çocuğu düşürüp ondan sonra hapse atıyorlarmış. Ben hamile olmadığım için direkt hapse atıldım.

"Oraya Girdiğimde Bağırdım, İnanamadım Gördüğüme"

Senken Hapishanesi'nin toplama kampına çevrilen bölümünde kaldınız, neler yaşadınız orada, zulmü yaşadığınız süreç ne kadar sürdü?

Beni Senken Hapishanesi’nin 704 numaralı odasına kapattılar. Beni oraya götüren gardiyanlar çok katı, çok sert davranıyorlardı. Beni şiddetli bir şekilde iterek odaya soktular. Odada bir lamba vardı. Çok rahatsız ediciydi. Çok az aydınlatıyordu. 14 yaşından 80 yaşına kadar insanlar vardı. Sadece benim kaldığım koğuşta kırk tane kadın vardı. Küçük bir odanın içinde kırk kişi ve bunların yirmisi iğne gibi dimdik yatıyordu. Oraya girdiğimde bağırdım. İnanamadım orada gördüğüme. Yatanların bir eliyle ayakta duranların diğer eli birbirine kelepçeyle bağlıydı.

Toplama kampındaki kelepçeler böyleydi. Ben bir sene üç ay orada kaldım. Benim elime ayağıma bunları bağladılar. Her gün beş kilo ağırlığındaki bu kelepçeyle biz orada uyuyorduk, yemek yiyorduk. Bununla yaşıyorduk.

Çok ağladım, bağırdım, inanamadım, oraya neden geldiğimi sorguladım, bağırmaya ve ağlamaya başladım. Orada Yipo diye bir mahkum vardı. Çince bildiği için gardiyanlarla mahkumlar arasındaki iletişimi sağlıyordu. Yipo, bana ‘Abla bağırmayın, ağlamayın. Bağırırsanız ve ağlarsanız size çok ağır cezalar uygularlar’ dedi.

"Daha Sonra Anladım ki Kadınlık Hormonlarında Değişiklik Yapan İlaçlar Kullanılmış"

Her iki günde bir bize ilaç veriyorlardı. Zorla içiriyorlardı. Bu ilacın ne ilacı olduğu belli değildi. On günde bir bize iğne yapıyorlardı. İlk günlerde anlamamıştım ama daha sonra anladım ki kadınlık hormonlarında değişiklik yapan ilaçlarmış. Beyinlerimiz hasar görmüş gibiydi. Bazı şeyler çok ağır geliyordu. Acıları hissetmemeye başladık. Kadınlığımızı yitirmeye başladık.

Ayda bir dört kişi geliyordu. Üçü erkek bir kadın… Erkeklerin elinde silahlar vardı. Erkekler silahla odanın başında bekliyordu. Kadın olan gardiyan gelip bizi çırılçıplak soyuyordu. Elimizi başımıza koymuş vaziyette otur kalk yaptırıyordu. Koltuk altımıza vs. bir şey yazıldı mı, bir şey saklandı mı gibi amaçlarla kontrol yapılıyordu.

"Komünist Partiyi Öven Şarkıları Zorla Söylüyorduk"

Mahkûmları cezalandırmak amaçlı karanlık bir oda vardı. Sabah 9’dan itibaren Komünist Parti marşlarını, Komünist Parti'yi öven şarkıları söylüyorduk. Bunu söylemek zorundaydık. Söylemezsek en basiti kahvaltı vermiyorlardı. Öğlen de akşam da aynı şekildeydi. Her gün yapıyorduk bunu.

Senken Hapishanesi'nde de sorgu süreci devam ediyordu. ‘Geçmişte neler yaptın? Bize kimleri ihbar edebilirsin?’ şeklinde sorular soruyorlardı. Sorgu için iki yer vardı. Birisi bodrumdaydı. Kaldığımız koğuş bodrumdu. Orasının da altında bir kat vardı. Hatta birkaç kat daha… Sorgu yeri orasıydı. Sorgu odalarında kameralar vardı. Her odada dört beş tane kamera... Bir de dışarıda bir yer vardı. Orada kamera yoktu. Orada bulunmamın 89 günü içerisinde beni sorguya çekmediler. En sonunda 89. günde sorguya götürüldüm. Sorguya götürülüp 24 saat ve 72 saat sonra gelenler vardı. Sorguya gidip gelenlerde darp izlerini görüyorduk. Geceleri başını dizimize koyup şefkat isteyen mahkûmlar vardı. Elimizi başlarına koyduğumuzda başlarının başlarında kemik kalmamış gibiydi darbelerden dolayı. Bazılarının tırnakları koparılmıştı, ellerini kaldıramayanlar vardı. Bedenlerinde çok fazla darp izi vardı. Bir yerlerini tuttuğumuzda bağırmak istiyorlardı ama ağzını eliyle kapatıp sessiz bir şekilde gözlerinden yaş döküyorlardı.

“Hemen Hemen Hepimiz Müslüman Olduğumuzdan ve Etnik Kimliğimizden Dolayı Bu Zulümleri Bize Uyguladılar”

Sizinle iletişim kurduklarında bu zulmü size neden yaptıklarına dair bir şey söylüyorlar mıydı? Dininize duydukları nefretten mi kaynaklanıyordu bu zulüm?

Kaldığım yerde ‘Şunu yaptığım için beni buraya getirdiler’ diyen bir kadın görmedim. Hemen hemen hepimiz Müslüman olduğumuzdan ve etnik kimliğimizden dolayı bu zulümleri bize uyguladılar.

Bizim koğuşlarda sürekli yer değiştirmemizi sağlıyorlardı. Bir sene üç ay boyunca kaldığım o koğuşlarda beraber bulunduğum 200 civarında kadının isimlerini yazdım. Ne olur olmaz. Aklımı kaybederim ve unuturum diye yazmıştım. Hepsiyle tek tek hatıram var.

"Şi Cinping'in Fotoğrafını Gösterip ‘Devlet Başkanımız’ Dememizi İstiyorlardı"

Toplama kampında dininizden vazgeçmeniz için, Allah muhafaza buyursun, İslam’dan uzaklaşmanız için neler yapıldı?

Odanın içerisinde umumi bir tuvalet vardı ve o tuvaletin camı, kapısı yoktu. Hepimizin bir tek noktaya odaklanması şarttı. Ve odaklanmamız gereken yer tuvaletin olduğu tarafa doğruydu. Kameralar da o taraftaydı. Sağımıza, solumuza veya önümüze eğilmemiz halinde  gelip bize ‘Ne yapıyorsun, namaz mı kılıyorsun?’ diyorlardı. Bunun yanı sıra her gün yirmi dakika Çin Devlet Başkanı Başkanı Şi Cinping’in fotoğrafını gösteriyorlardı, ‘Bu kim diye soruyorlardı?’. Bu soruya cevaben ‘Devlet başkanımız’ dememizi istiyorlardı. Bir de bize her hafta ‘Pişmanlık dilekçesi’ gibi bir şey yazdırıyorlardı. ‘Çince bilmediğim için çok pişmanım’, ‘Çocuklarımı Çince eğitim veren bir okula vermediğim için çok pişmanım’, ‘Bundan sonra çocuklarımı Çince eğiteceğim ve kendim de bir Çin vatandaşı olduğum için bir Çinli gibi olmaya gayret göstereceğim’ gibi ifadelerin yer aldığı bir pişmanlık dilekçesi yazdırıyorlardı.

“Sabah Vakti Hastanede Doğum Yapan Bir Kadın Akşam Hapishaneye Getiriliyordu”

Toplama kampında çocuklar da var mıydı?

Kadın erkek ayrımı yoktu, yaş ayrımı yoktu. Benim kaldığım koğuşta sadece kadınlar vardı. 14 ile 80 yaş arası kadınlar… Kampta en etkilendiğim şey doğumdan yeni çıkan kadınların da oraya getirilmesiydi. Sabah vakti hastanede doğum yapan bir kadın akşam hapishaneye getiriliyordu. Yeni doğan çocuğa ne oluyordu? Ne olduğunu ne annesi ne de biz biliyorduk.  Benim yanıma bir gün bir kadın getirip oturttular kadının göğsünden hala süt damlıyordu. Ondan sonra ilaç verdiler. Süt anında durdu. Kimyasal ilaçlarla. Bu olay bana çok etki etmişti.

“Abdest Alırız Düşüncesiyle Suya Hiçbir Şekilde Dokunmamıza İzin Vermiyorlardı”

Kamptayken tuvalete girdiğimizde ihtiyacımızı giderdikten sonra elimizi yıkamaya dahi izin vermiyorlardı. Elimizi yıkadığımız zaman abdest alırız düşüncesiyle suya hiçbir şekilde dokunmamıza izin vermiyorlardı.

Bir keresinde küçük bir kız çocuğu tuvaletini yapmış, suyu açmış elini yıkamış, kızı hemen karanlık odaya kapattılar. Demişler ki ‘Sen Komünist Parti’mize zarar verdin, suyu açarak bize masraf çıkardın’.

Su kullanamamaktan sabahtan akşama kadar pislikten saçlarımız bitlendi, ellerimizde ve vücudumuzda yaralar oluşmaya başladı. Biz ilk başta ne olduğunu anlamadık, ilaçların tesirinden mi diye düşündük. Gardiyanlara dedik, suyu kullanmak istediğimizi.  Sonrasında hepimizin saçlarını makineyle kısalttılar ve tekrar odaya kapattılar. Tüm kadınların saçlarını tıraş etmişlerdi.

“Aklını Kaçıran Çok Kadın Gördüm”

Orada aklını kaçıran çok kadın gördüm. Bir keresinde kızım yaşında bir kız çocuğu tuvalette ihtiyacını gördükten sonra oradaki pisliği aldı ve dudağının üstüne ve altına sürdü. ‘Ben erkek oldum şimdi ben ne yapacağım?’ diye bağırmaya başladı. Delirmişti. Ne yapacağımızı şaşırdık. Çok korktuk, oradaki pisliği alıp duvarlara ve bize atmaya başladı.

“Daha Sonra Bir Daha Görmedik Onları”

Zulüm neticesinde şehit olan oldu mu?

Bizim olduğumuz koğuşlarda ya da diğer koğuşlarda çok duyduk. Bizim olduğumuz koğuşta bir ara birkaç tane kadın bayıldı. Daha doğrusu bayıldı sandık. On dakika öyle yattıktan sonra gardiyanlar geldi çuval kaldırır gibi ayağından kaldırıp götürdüler. Daha sonra bir daha görmedik onları. Tahmin ediyorum ki ölmüşlerdir.

Kaldığım toplama kapına çevrilmiş olan hapishanede ‘Hürriyet’ isimli biri vardı. 7 yaşındaki kızıyla birlikte turizm amacıyla bir kere Türkiye’ye gitmişler. Türkiye’den çıktıktan sonra tutuklanmışlar. Kız yapılan işkencelerden dolayı aklını kaçırmıştı. Sürekli bağırıyordu. Ne olduğunu anlamıyorduk. Çok bağırdığı için gardiyanlar onu sürekli götürüyordu. Ben onu en son gördüğümde tekerlekli sandalyede getirdiler. ‘Bunu yıkamamız lazım dediler’, sudan bir geçirdiler. Kıza baktığımızda cansız bir şekildeydi. Elini kaldırabilecek, bize bakabilecek durumda değildi. Kızı yıkadılar ve götürdüler. En son orada gördüm onu. Öldüğünü sonradan duydum.

Sosyolog/Tarihçi/Yazar Müfid Yüksel, son dönemde Irak Kürdistanı'nda gerçekleşen referandum sonrasını ve bununla bağlantılı birçok konuyu MuslimPort'a değerlendirdi.

"Karlı çıkan: İran"

Irak Kürdistanı’ndaki Referandum adeta tuzak gibi oldu, Türkiye’deki başkanlık sistemi referandumu gibi. Getirdiği sonuçlar bakımından her ikisi de sıkıntılı oldu. Örneğin Türkiye’deki referandumdan önce bir siyasi parti yüzde 35’le iktidar oluyordu. Şimdi öyle bir şansı kalmadı. Bu oran yüzde 50’ye çıktı. İyice zorlaşmış oldu. Bu adeta kurulmuş bir kumpas gibiydi. Irak Kürdistanı’nda da böyle bir durum söz konusu oldu. Oysaki Irak Kürdistanı’nın konumu referandumdan önce çok daha iyiydi. Bağdat şehri harap bir haldeyken, Erbil ve Süleymaniye gibi şehirler yatırımlarla sürekli genişleyen, gelişen şehirlerdi. Bu şehirler bir şantiyeye dönmüştü bir süredir. Ulus devlet kuramamış olma ukdesine tutunulmaması gerekirdi. Özellikle, Türkiye ile ciddi bir ekonomik bağlantıları mevcuttu. Artık, Türkiye’nin ekonomik uzantısı gibi idi. Erbil’e direk uçuşlar vardı. Pasaportlar oradan mühürleniyordu, vize yoktu. Vurulan damgalar da federal yönetimindi, yani merkezi yönetimin (Bağdat’ın) değildi. Petrol vardı ve bu petrol Türkiye üzerinden akıyordu. Kısacası zaten bağımsız gibiydi. Bu durumlar tümü göz ardı edilerek illa resmi bağımsızlık denildi. Böyle bir maceraya girildi ve bu maceradan tamamen zararlı çıkıldı. Sonuç olarak bu çıkış ciddi zarar verdi, bundan karlı çıkan da sadece İran oldu. Türkiye de bu konuda gereğinden çok fazla tehevvür gösterdi, soğukkanlı olamadı.

"Sorunun temel kaynağı Suriye politikasının yanlışlığı"

Türkiye maalesef son 7 senedir olaylar karşısında soğukkanlı davranamıyor, yapılan siyasi ve politik hatalar Türkiye’yi soğukkanlılıktan iyice uzaklaştırdı. Özellikle, bu yaşanan durum da Suriye politikasının yanlışlığından kaynaklandı. Bu yanlışlar başka yanlışları da doğurdu, beraberinde getirdi. Adeta bir kaos sarmalı oluştu. Yine bundan en karlı çıkan İran oldu. Maalesef çok fazla sayıda insan öldü, çok fazla nüfus hareketliliği, büyük göçler oldu. Bu problemlerin asıl sebebi ise tüm bölge ülkelerinin geliştirdiği yanlış politikalar oldu aslında. PYD/PKK koridoru diye ürkütücü bir koridor/tablo çıktı karşımıza. DAEŞ’e karşı mücadele edecek partner olarak seçildi ama işin ilginç kısmı DAEŞ de birçok yerleri kurşun bile atmadan PYD/YPG’ye verdi. PYD, DAEŞ üzerinden meşrulaştırıldı. Demek ki DAEŞ bazı haritaların yeniden çizilmesi, bütün bu nüfus hareketliliğine yol açması için elverişli zemin olarak kullanıldı. Gerek ırki bölünme senaryoları için, gerekse mezhebi çatışma senaryoları için çok yönlü, kullanışlı bir anahtar vazifesi gördü.

"Türkiye de kaybetti"

Barzani ulus-devlet ukdesi ve buna dayalı hamaset üzerinden referandum tuzağına düşürüldü, burada aslında Türkiye’nin de kaybı oldu. Barzani’nin Türkiye ile ittifakı bozduruldu ve bunun üzerinden hem Barzani kaybetti hem de Türkiye en güçlü yerel müttefikini kaybederek bölgeden out/çıkmış hale geldi.

"Enerji hatlarının güzergahı değişebilir"

Belki de bundan sonraki süreçte petrol boru hatlarının yönü değişecek. Bildiğiniz üzere enerji koridoru Türkiye üzerindendi, onun yerine başka koridorlar açılacak. Suriye üzerinden Akdeniz’e olabilir, İran üzerinden veya Basra Körfezi’nden olabilir. Irak’ın ciddi bir deniz kıyısı yok. Basra’da Ümmu Kasr adlı küçük bir limanı var. Bundan dolayı petrolü boru hatları üzerinden satıyor. Şimdiki süreçte İran’la ‘kanka’ olduğu için Basra üzerinden satış yapabilir.

"Sorunun kaynağı: uluşçu/ırkçı refleksler"

Irak’tan Türkiye’nin out/dışarı olmasına Türkiye’deki hamasetçi, ulusalcı refleksler sebep oldu. PYD koridorunun oluşturduğu korkuyla birlikte Barzani’nin bağımsızlığı halinde güney sınırının durumu ve içerideki Kürtlerin Barzani’den etkilenmesi (bağımsızlık konusunda) ihtimalleri üzerinden ulusalcı, hamasetçi uygulamalar bugün olanlara sebebiyet verdi. Barzani’nin referandumla yapmış olduğu büyük hatanın faturası bölgedeki tüm Kürtlere kesildi. Tüm Kürtler için, hain, ayrılıkçı, arkadan vuran şeklinde bir portre çizildi. Aşırı sağcı/Faşizan bir söylem üzerinden bir ötekileştirme var ve bu ötekileştirme çok zararlı, maalesef de bu zarar görülemiyor. Ani tehevvürler/öfkelenmeler üzerinden ani politika değişikliklerine gidiliyor.

"Türkiye pusulasını kaybetmiş bir gemi gibi sağa sola çarpıyor"

Türkiye’nin son 6-7 yıllık politikaları bakımından İttihat Terakki’nin 1908-18 yılları arasındaki politikalarına benzemekte. Dönemin gazetelerine bakarsak bugün olduğu gibi çok fazla ani değişen, zihinlerde sürekli hain üreten politikalar vardı. Gelişen olaylara göre politika değişiklikleri elbette olabilir ama Türkiye’nin politikaları aşırı değişkenlik arz ediyor ki bu da dünyadaki değişmelerin çok çok ötesinde bulunuyor. Misallendirmek gerekirse; Türkiye, Suriye ile 2010’da ortak bakanlık toplantıları düzenlerken 2011’de adeta düşman oldu. İran’la ilişkiler Suriye politikası üzerinden kötüleşirken son süreçte tam tersi bir duruma geldi. Bağdat’la ilişkiler çok kötüyken, Irak Kürdistan’ı ile ilişkilerde Bağdat’ı bypass eden bir durumdayken şimdi tam tersi bir pozisyonda. Bu birbirine taban tavana zıt/çelişkili yön değişiklikleri şunu gösteriyor bize; devlet adeta pusulasını kaybetmiş bir gemi gibi sağa sola kayalara çarpıyor.

Efendim, öncelikle Balkanların tarihinden, İslamlaşmasından söz eder misiniz?

Osmanlı 1361 senesinde Edirne’yi fethettikten sonra, önce Bulgar topraklarını ele geçirdi ardından Kosova Meydan Savaşı’yla (1389) Sırbistan, Osmanlı hâkimiyetine girdi. Yıldırım Bayezid’in 1396 yılında Niğbolu önlerinde Haçlı ordusunu hezimete uğratmasıyla beraber Osmanlı Balkan hâkimiyetini güçlendirmiş ve daha sonra Fatih Sultan Mehmet’in 1463 yılında Bosna’yı fethetmesiyle Osmanlı sınırlarını İtalya, Akdeniz sahillerine kadar uzatmış oldu. Balkanlara Osmanlı’dan önce yerleşen ve adeta Osmanlının gelişini kolaylaştıran altyapısını hazırlayan bazı Türkmen oymakları ve tarikat erbaplarının büyük rol oynadığını hatırlatmakta fayda var. 1263 yılında Sarı Saltuk öncülüğündeki Türkmen topluluklarından bir bölümünün Üsküdar’dan Dobruca’ya geçişi ve Sarı Saltuk’un balkanlardaki mücadelesi faaliyetleri, Balkanların İslamlaşması ve bu coğrafyada Türk nüfusun yayılmasının en önemli adımlarından olduğunu unutmamalıyız. Tarihçiler Oğuzların Kayı boyundan gelen Osmanoğulları Beyliğinin güçlenerek egemenlik alanını genişletmesi ve Avrupa içlerine kadar yayılması bu yolculuğun kalıcı hâle gelmesini sağladığını ancak Balkanlardaki ilk Müslüman-Türk yerleşimi Sarı Saltuk’un 1263 yılındaki yolculuğu ile başladığının altını özellikle çizerler.

Tasavvuf erbapları “Bayramiyye, Celvetiyye, Halvetiyye, Halidilik ve Mevleviyye” gibi kolları Balkanlarda Hristiyan halkların üzerinde çok olumlu etkileri olmuş ve bu insanların tebliğ yoluyla Katolik, Ortodoks dini mensuplarının İslam’ı seçmelerine vesile olmuşlar. Bu tarikat erbapları Osmanlı bölgeye daha gelmeden mescit, mektep, kervansaray, imaret, kültürünü buralarda başlatmış ve bölge halklarının güvenini kazanmışlar. Osmanlı, bölgede gerçekleştirdiği fetihler sürecinde ve sonrasında Anadolu’daki Türkmen boylarından bir kısmı Balkanlara yerleşmeye başlıyor. Türkmenler Anadolu’dan Balkanlara gelirken haliyle din, dil, âdet ve görenekleriyle beraber geldiler. Balkan halkları fetihle birlikte İslam’ı tanımaya başladılar ve süreç içerisinde Boşnak ve Arnavutlar arasında İslam çok hızla kabul edildi. Osmanlı bölgeyi fethettiğinde halkların dinini ve kültürünü değiştirmesi noktasında asla zorlama yapmamış tam tersine, fetih sırasında gayrimüslimlerle bir anlaşma yapılmış. O anlaşmaya göre ’’Osmanlı, bölge insanının canına, malına ve dinine dokunmayacak ve bu konuda onlara tam bir güvence verilecek.’’ Osmanlı yönetimi boyunca Balkanlarda yaşayan insanlara din ve soy ayrımı yapmaksızın hizmet etmiştir. Çok sayıda cami inşasının yanında medrese, han, hamam kimsesizler evi köprüler kervansaraylar yaparak bölge halklarının gönlünü kazanmış. Bir müddet huzurlu ve sakin sürecin ardından 18. yüzyıldan itibaren artarda gelen savaşlar ve Osmanlının çöküşü Balkanlardaki Müslüman nüfusun bir kısmının katledilmesine ve büyük bir kısmının da Anadolu’ya göçe zorlanmasına sebep olmuştur. Balkanların çeşitli bölgelerinde Hıristiyanlarla iç içe yaşayan Müslüman halklar 480 yıl sonra acı hatıralara sebep olan “93 Harbi” (1877-1878) süreci ve sonrasında Anadolu’ya önü alınamayan ağır bir göç yaşamıştır.

Peki, bugün Balkanlarda durum nedir, yapılması gerekenler nelerdir?

Bugün Balkanlarda geçmişin bütün yıkımlarına ve acı hatıralarına rağmen hala Osmanlı/İslam kültürünün izlerini görebilmek mümkün. Bu aslında bize umut veren en önemli güç kaynağımız. Günümüzde Bulgaristan, Yunanistan, Makedonya, Romanya, Arnavutluk ve Bosna-Hersek’te yaşayan Müslüman toplumlar ve soydaş Türklerin zor da olsa millî ve manevi kimliklerini korumaya çalıştıklarına şahit oluyoruz. Yakın tarihe baktığımızda 1989’da yüz binlerce Türk, Bulgaristan’dan sürüldü. 1991-1997 yılları Bosna Hersek’te Boşnaklar, Kosova’da Arnavutlar en vahşi soykırım ve sürgünlere maruz kaldılar. Makedonya’da Makedonlarla Arnavutlar arasındaki çekişme etnik bir vahşete dönüşmek üzereyken son anda önlenebildi. Yugoslavya’nın dağılmasıyla ortaya çıkan 6 devlet ve AB’nin balkanlardaki yeni siyasi ekonomik politikaları balkan toplumunu çözümsüz ve belirsiz bir gelecekle karşı karşıya bıraktı. Makedonya’da, Kosova’da, Romanya’da, Yunanistan’da ayakta kalmaya çalışan küçük Türk azınlıklar ya da Bulgaristan’da iktidar ortağı olacak kadar nüfusa sahip olan Türklerin yarınla ilgili korku ve endişelerini giderecek bir güce maalesef sahip değiliz. Uzun yıllar Sırpların baskılarına büyük bir direniş gösteren Boşnak, Arnavut ve diğer azınlık Müslümanlar hâlâ uluslararası topluluğun desteğine muhtaçlar. Bugün Balkanlar’da, tarihçi Kemal Karpat’a tahminine göre, 10-11 milyon civarında Müslüman yaşıyor. Bu da toplam nüfusun yüzde 18’ine tekabül ediyor. Arnavutluk’ta Müslüman Arnavutlar yüzde 70’le, Bosna Hersek’te Boşnaklar yüzde 40’la, Kosova’da da Arnavutlar yüzde 90’la çoğunluğu oluşturuyorlar. Bu ülkelerden sadece Kosova’da 15 bin civarında küçük bir Türk azınlık var. Makedonya’da ise Türklerin sayısı 100-150 bin kadar ve toplam nüfusun yüzde 4’ünü oluşturuyorlar. Buradaki Arnavutlar ise nüfusun yüzde 25’i. Romanya’da 110 bin, Yunanistan’da 140 bin Türk yaşıyor. Türklerin en yoğun olduğu ülke ise Bulgaristan. 7 milyonluk toplam nüfusun yüzde 10’a yakını Türk, ancak sayıları 300 bine yaklaşan Müslüman Pomaklar ile 350 binden fazla Romanlar bu orana dâhil değil. Onlarla birlikte ülkedeki Müslüman nüfus Kemal Karpat’a göre en az 1,5 milyondan fazla. Sırbistan ve Karadağ’da ise Boşnak, Arnavutların oluşturduğu azınlıklar var.

Genel tabloya baktığımızda Balkanlar’daki Müslüman nüfusunun yüzde 35’i sürülmüş, yüzde 27’si kıyıma uğramış. Osmanlının yıkılışı ve Yeni Dünya Düzeni sonucunda eski Yugoslavya dönemi soğuk savaş yılları bizim balkan Müslümanlarıyla aramıza çok kalın duvarların örülmesine sebep oldu. Sovyetler dönemi ve sosyalist Yugoslavya balkanlarda bıraktığımız Müslüman toplumların dini ahlaki kültürel ve milli değerlerinin çok ağır tahrip edildiğine şahit olduk. 1992 Yugoslavya’nın dağılmasıyla tekrar balkan Müslümanlarıyla soydaş ve dindaş halklar ile bir araya gelme fırsatını yaşadık. Son 25 yıl bir birimizi daha yakından tanıma fırsatını bulurken bu tanışma tanıma faslını maalesef etkili ve faydalı bir sürece oturtamadık. Balkan halkları Yugoslavya’nın dağılmasıyla birlikte Batı dünyasının çok yakın ilgi ve odağı haline geldi ve kısa sürede siyasi ve ekonomik yörüngesine oturtulmaya çalışıldı.

Balkanların eğitimli genç nüfus potansiyeli AB’nin genç nüfus ihtiyacı çerçevesinde ciddi politikalarla değerlendirilmeye alınmaktadır. Bu gün birçok balkan ülkesi AB üyesi ya da serbest ve süreli dolaşım hakkına kavuşturulmuştur. Osmanlı döneminde çekilmek zorunda kaldığımız Balkanlara 1992 Bosna savaşı ve Yugoslavya’nın dağılmasıyla yeniden “merhaba” dedik lakin balkanlardaki soydaş ve dindaş toplumlara yönelik acil orta ve uzun vadeli etkili politikalara ihtiyacımız var. Son 10 yıl balkanlarda resmi ve sivil kurumlarımızın faaliyetlerinin varlığı her ne kadar sevindirici bir durum olsa da politik ve stratejik hamlelerimiz çok zayıf. Bölgenin ciddi ekonomik sorunları balkan genç nüfusunu batıya göçe zorlarken sosyokültürel dengelerini çok ciddi şekilde tahribata sürüklemektedir. Balkanlarda ki kurumlarımızın yürüttüğü iyi niyetli faaliyetler ve projelerin uzun vadeli stratejik bir planlamaya ihtiyacı var.

Efendim, bugün Kosova’yı konuşacağız inşallah. Defalarca oraya gidip geldiniz, orada yaşadınız, orayı gözlemlediniz. Bize dünden bugüne Kosova’dan bahseder misiniz?

Kosova Cumhuriyeti 2008 yılında kuruldu ve tanındı. Hala tanımayan ülkeler mevcut ama ilk tanıyan ülkelerden biri Türkiye’dir. Kosova özellikle Yugoslavya’nın dağılma sürecinde Bosna’dan sonra 1997 yılında ayrılma talebinde bulundu.

Orada da bir savaş başladı 97-99 yılları arasında, yaklaşık bir buçuk yıl sürdü. 1999 Mart ayında savaş bitti. Hayatını kaybeden insanlar oldu ama Bosna’daki gibi ağır bir savaş süreci yaşanmadı.

Savaş daha ziyade Kosova’nın orta kesimlerinde, kırsal bölgelerde oldu. O dönemlerde yaklaşık bir milyon insan Arnavutluk’a göç etmek zorunda kaldı. Arnavutluk devleti her alanda sığınmacılara çok büyük destekler verdi. Bazı hasta ve yaralılar da o dönemde Türkiye’ye gelmişti.

Türkiye, Bosna’ya savaş süreci ve sonrasında ekonomik, siyasi yapmış olduğu yardımların benzerini Kosova’ya da yaptı.

Bu gün Kosova da Toplamda 17 bin kadar Türk yaşıyor.

Prizren Mamuşa Gilan ve Mitrovitsa şehirlerindeler. En çok Türklerin yaşadığı yer Mamuşa'dır. Bir Türk kasabası olan Mamuşa'nın yaklaşık 6 bin nüfusu var. Orada Türkçe konuşuluyor ve eğitim görülüyor. Kosova’nın bizim için böyle bir özelliği de var. Kosova nüfusunun yüzde 97’si Müslüman Arnavut, yüzde 3’ü Hristiyan Arnavut ve Sırplardan oluşuyor. Hala Sırpların yaşadığı köyler de mevcut.

​Kosova genç bir devlet. Henüz tam oturmuş bir devletten söz edilemez. Siyasi ve Ekonomik istikrar tam olarak sağlanamamış durumda. Sürekli 3-5 partiden oluşan koalisyonlar kuruluyor. Devletin oluşumunda özellikle de kanunların yapımında Avrupa’nın etkisini görüyoruz. Kosova’da Almanya, Fransa, Avusturya ve Amerika çok baskın bir durumda.

Kosova savaşı başladığında Kosova Kurtuluş Ordusu’nun (UÇK) siyasal olarak desteklenmesinde, savaşın kısa sürmesinde Amerika çok etkin rol oynadı. NATO Sırpların stratejik askeri ve lojistik yerlerine operasyon düzenledi. İkinci bir Bosna yaşanmaması için yoğun çaba gösterildi.

Kosova halkının bu sebeplerden dolayı Amerika’ya özel bir sempatisi var. Priştine’de dönemin başkanı Bill Clinton’un heykeli ve yanında Amerikan bayrağı durur.
Kosova’da ekonomik olarak ciddi sıkıntıların sürmesiyle son 3 yılda yaklaşık 300 bin Kosovalı Avrupa’ya gitmek zorunda kaldı.

Bu çok büyük bir rakam. Kosova’nın işsizlik oranına baktığımızda yüzde 50’ye yaklaşan bir rakam görüyoruz. Bu sebeplerden dolayı yaklaşık 2 milyon olan Kosova nüfusu 1 milyon 600 bine düşmüş durumda.
Nüfusun önemli kısmını oluşturan genç nüfus üniversiteyi bitirdiğinde ya da çalışma hayatına atıldığında iş bulamadığı için çareyi Avrupa’ya gitmekte buluyor. Kosova’nın bazı siyaset ve devlet adamları Avrupa Birliğine girilmesini bu sebeplerden istemiyor.

Çünkü bu şartlar altında AB ye girilirse serbest dolaşım olacağı için ülkede genç insan nüfusunun kalmayacağından çekiniyorlar.
​1947-60 arasında Kosova’dan Türkiye’ye önemli göçler oluyor. Türkiye’de 5 milyon civarı bir Arnavut nüfusunun olduğu, aynı şekilde 3 buçuk-4 milyon Boşnak olduğu söyleniyor. Ama resmi bir istatistik yok, yine de çok önemli bir rakam bu.

Kosova’nın Türkiye ile akrabalık ilişkileri çok güçlü. Hala Türkiye’den Kosova’ya, Kosova’dan Türkiye’ye çok ciddi gidiş gelişler var. Akrabalık ve kültürel ilişkiler hala canlılığını koruyor.

​Efendim, siz böyle söyleyince aklıma geldi. Prizren’le Amasya birbirine çok benziyor. Yani bu şehir aslında bir Anadolu şehri gibi kurulmuş ve bu hala yaşatılıyor, öyle mi?

​Evet, öyle bir benzetme var. Mesele Mamuşa kasabası halkı kendi atalarının Tokat’tan geldiğini söylüyorlar. Prizren’de Arnavut, Boşnak, Torbeş, Türk karışık bir nüfus var ama Prizren’in büyük çoğunluğu Türkçe konuşabiliyor. Tabi bunda Prizren’in Osmanlı İpek yolu üzerinde olması, ticaretin güçlü olması önemli rol oynamış.

​Peki, Kosova’da ülkemizin nasıl bir etkisi var? Nasıl bir ilişki kurulmalı Kosova’yla?

Bu yeni kurulan/genç devlete Türkiye’nin ekonomik, siyasi, kültürel anlamda destekleri oldu. Büyükelçiliğimiz hemen açıldı. Bunun akabininde TİKA, Yunus Emre, Anadolu Ajansı,Marif kolejleri,YTB ve Ziraat bankası şubeleri açıldı.

Aşağı yukarı 7 tane resmi kurumumuz var Kosova’da. Bu kurumlar sosyal, kültürel ve ekonomik manada bağları kuvvetlendiriyor.

Bunun yanında Kosova’da İhh, Cansuyu, Yardımeli, Deniz Feneri, Sadakataşı gibi sivil toplum örgütlerimiz var. Bu kurumlar senede iki defa (Ramazan ve Kurban bayramı dönemlerinde), bunların dışında sosyal, kültürel projeler yürütüyorlar. Bu yapılanlar yeterli mi diye sorulduğunda bana göre yeterli değil.

Ülke çapında resmi ve sivil kurumlarımızın Balkanlara yönelik strateji politikaları çok zayıf.

Özellikle Türkiye ile Kosova arasında malesef, Kosova parlamentosunda Türkiye’nin ciddi bir karşılığının olmamasıdır. Aynı şekilde Türkiye Meclisinde de Kosova’nın ciddi bir karşılığının olmadığını görüyoruz. Burada bir problem var. Yine benim gördüğüm kadarıyla Avrupa’nın, özellikle de Almanya’nın Kosova üzerinde çok ciddi etkisi/ilişkisi var. Hem sivil toplum örgütleri üzerinde, hem eğitim sistemi üzerinde, hem de ekonomi ve siyasette çok etkin durumda. Örneğin Kosovalı bir genç okurken öncelikle Almanca öğrenip, Almanya’da yeni bir hayata başlamak istiyor. Almanya Kosovalı gençlere böyle bir seçenek gösteriyor. Balkanların genç potansiyelini ülkesinde istihdam ediyor. Bir zamanlar Osmanlı, tüm Balkanlarda kalıcı/uzun vadeli ilişkileri nasıl kuruyorduysa,bugün aynısını Avrupalılar yapıyor.

Türkiye 17-25 Aralık’tan sonra özelde Kosova’da genelde Balkanlardaki faaliyetleri yavaşladı/durma noktasına geldi. Oysa daha öncesinde gayet önemli bir Balkan açılımı yapılmıştı ve bu heyecan vericiydi. Bu açılım Balkanlarda kurumsallaşmaya gidiyordu, maalesef 2013 yılından bu yana çok yüzeysel ilişkiler söz konusu.Türkiye’nin Balkanlar üzerine orta ve uzun vadeli planlarının etkili olduğunu söyleyemeyiz. Şunu özellikle söylemek gerekir ki Boşnaklar, Arnavutlar bizim için çok önemli. Bizim dindaşlarımız/kardeşlerimiz. Balkanlarda hem soydaşlarımız hem dindaşlarımız var. Buralarda çok ciddi bir şekilde olmamız gerekir, özel bir Balkan politikamız olmalı.

Ne yapmak lazım? Özellikle sivil toplum örgütlerinin çalışmaları ne minvalde olmalı?

Sivil toplum örgütlerimiz burada yılda iki defa faaliyet yürütürken gıda ve et dağıtma odaklı değil Kosova’daki kardeşlerimizin eğitim, sağlık ve işsizlik problemi üzerine yoğunlaşmaları gerekmektedir. Çünkü ciddi bir sıkıntı yaşanıyor bu konularda. Tarım projeleri yapılabilir, eğitim projeleri (eğitim kurumları, burs imkanları gibi) ve sağlık projeleri desteklenebilir. Ramazan’da gıda, Kurban’da et dağıtmak bu insanların problemlerini çözemiyor maalesef.

Mavi marmara’nın yola çıkarken amacına ulaştığını söyleyen İHAK Başkan Yardımcısı Av. Gülden Sönmez, verilen insanlık mücadelesinin İsrail’in engellemelerine rağmen hukuki sahada devam ederken Türkiye’nin siyasi idare zafiyeti sebebiyle sekteye uğradığını dile getirdi.

İsrail’in işlediği suçların gerek sivil gerek askeri sorumlularını yargılama ve tutuklama noktasına gelinmişken, eşi benzeri görülmemiş bir karar ile durdurulmasının Türkiye’nin elini zayıflattığını söyleyen Sönmez, Muslim Port’un sorularını cevapladı.

TÜRKİYE YARGISI İÇİN KARA BİR GÜNDÜ

Mavi Marmara Davası'nın, Kudüs'ün düştüğü 9 Aralık tarihinde düşürülmesi İsrail tarafından verilmek istenen bir mesaj mıydı?

İsrail’le çok bağlantılı değildi. O günün seçilmesi İsrail için sevindirici oldu. Zira biz davanın düşmemesi için de uzun soluklu bir mücadele verdik. Ama maalesef o gün Türkiye yargısı için de kara bir gün olarak kayda geçti. Bütün hukuk kurallarına aykırı olarak, dünyanın hiçbir yerinde eşi benzeri olmayan bir örneklikle düşme kararı verildi. O gün olması bizi daha fazla üzdü. Mağdurlar, organizatörler olarak biz sağlam durduk ama Türkiye olarak sağlam duramadık. Türkiye bu durumu anlamadı. Ve düşme kararı gerçekleşti.

Mavi Marmara davasında alınan kararı, Türkiye'de bir yargı zafiyeti olarak mı yoksa İsrail'le bölgesel ittifaktan doğan husumeti bitirme çabası olarak mı değerlendiriyorsunuz?

Yargı değil, siyasi ve zafiyet söz konusu. Ayrıca bu durumu “bölgesel ittifak” meselesi olarak da yorumlamıyorum. Bu Türkiye-İsrail ilişkileri ile alakalı bir şey ve sonuçları anlamında Türkiye’nin faydasına olacak bir durum değil. Anlaşmadan sonra zaten Türkiye’ye darbe yaptırdı İsrail. Yani siyasi sonuçları anlamında da Türkiye için faydalı yorumlamıyorum. Türkiye tamamen ‘kaybeden bir taraf olarak’ bu anlaşmayı imzaladı. Yargının zafiyeti ise siyasi iradeye karşı ciddi bir zafiyetti. Davaların düşmesinin kaynağı ise siyasi iradedir. Garabet bir anlaşmaya imza atılmıştır. Hem hukuken hem siyaseten eşi benzeri olmayan rezil bir anlaşmadır.

Bu davaları düşürmekle anlaşmayı yapan hükümet te kararı veren mahkeme de Türkiye Anayasasını da Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmeleri de ihlal etmiştir. Ancak henüz daha İstinaf Mahkemesi sürecinde olduğu için Türkiye’ye karşı herhangi bir dava açılmamıştır. Eğer İstinaf Mahkemesi süreci de olumsuz olursa o vakit Anayasa Mahkemesi süreci başlayacaktır. Öte yandan İsrail’e karşı açılan tazminat davalarını ise Türkiye Adalet Bakanlığı mahkemelere yazı göndererek İsrail ile yaptıkları anlaşmalara binaen artık bu davalarda husumetin Türkiye Devletine yönlendirileceğini ve davada muhatabın Türkiye olacağını beyan etmişlerdir. Bu nedenle İsrail’e açılan davalar otomatik olarak mağdurlar istemese de Türkiye Devleti Adalet bakanlığı böyle istediği için Türkiye’ye yönelmiştir. İsrail’in ödeyeceği tazminatı da Türkiye Maliye Bakanlığı ödeyecektir.

İSRAİL’İN DOKUNULMAZLIK ZIRHI İLK KEZ DELİNDİ

Mavi Marmara davasının düşmesi, İsrail’in Filistinliler üzerindeki ağır katliamları (2011-13-15 Gazze saldırıları) İsrail’in işgal politikaları (Deniz mili kısıtlaması, Golan tepesi işgali, Filistinlilerin evlerinin yıkması) ve ambargoları İsrail’i Uluslararası Hukuk’un üzerine mi çıkarıyor?

İsrail her zaman hukuki dokunulmazlık üzere olmak istemiştir. Ne yaparsa yapsın hiçbir ülkenin ya da uluslararası mekanizmanın buna ses çıkarmasına müsaade etmek istemez. Şimdiye kadar hiçbir katliamından dolayı da İsrailli sorumlular sivil olsun asker olsun yargılanamamıştır. Öte yandan İsrail’e karşı cezasızlık söz konusu iken bir yandan da İsrail kendi zulüm üreten hukukunu üstün hukuk olarak dünyaya dayatmaktadır. İlk kez Mavi Marmara davalarında bir fırsat yakalanmış ve ilk kez İsrail’in hukuki dokunulmazlık zırhı delinmiştir. İsrail’in bu davalara karşı bize milyar dolarlar teklif etmesi ve biz bunu kabul etmeyince her türlü şantajı uygulaması bu yüzdendir. Zira Mavi Marmara Davası ile açılan gediğin büyümesinden ve her yerde İsrail askerlerine dava açılmasından korkmuştur. Derhal kapanmasını istemiştir. Eğer Türkiye İsrail anlaşması ile bu davalar düşürülmeseydi belki de Gazze’deki katliamların yargılanmasına ve Kudüs’teki ihlallerin yargılanmasına sıra gelecekti. Ama maalesef bu fırsat geri tepilmiştir.

Alınan karar sonrası ödenen tazminatlarla ilgili "Türk iş adamları" iddiası vardı. Kısaca bu durum nedir?

Evet. Aslında tam bu nokta İsrail’in duruşunu ve politikasını açıkça ortaya koymuştur. İsrail ödediği tazminatın iki katını bir Türkiyeli işadamına ceza keserek tahsil etmiş ve kendi halkına ‘merak etmeyin ben Türklere verdiğimi fazlasıyla geri aldım’ demiştir. Türkiye ise İsrail Türkiye anlaşmasında tamamen kaybeden taraf olmuştur.

GAZZE’YE ABLUKA KALKMADAN FİLİSTİN MESELESİ ÇÖZÜLMEZ

Filistin’e yardımlar devlet tekelinde ya da kontrolünde birleştiriliyor mu? İsrail, direnişçilere silah ulaşmaması adına bir otokontrol mekanizması mı kurmak istiyor?

Filistin’e insani yardım gönderilmesi konusunda ‘İsrail üzerinden yardım gönderiliyor’ beyanı kocaman bir yalandır. İsrail ne zaman isterse o kadar miktar ve çeşitte malzeme gönderir. Türkiye’nin gemilerle gönderdiği yardımların önemli bir oranı bile Gazze’ye olması gerektiği gibi girememiştir. Aslında esasen Gazze’ye uygulanan abluka kalkmadan orada temel sorunların hiçbirisi çözülmez. Türkiye’nin imzaladığı sözleşme ve sonrasında İsrail’in Aştod limanına yardım göndermesi de aslında abluka ile mücadelede Gazze’nin elini çok zayıflatmıştır. Bir yandan da maalesef Gazze Ablukasının Türkiye açısından tanınması anlamına geliyor. Oysa Gazze 2005 yılındaki anlaşma sonrası özgürdür ve herkes gibi oradaki Filistinliler de kimseye muhtaç olmadan seyahat ve ticaret özgürlüğünü kullanmalıdır. Ambargo ise İsrail’in otorite olarak kabul edilip Gazze’ye girecek malzemenin nevi ve miktarı konusunda söz sahibi olması anlamına gelir ki Türkiye’nin anlaşamadan sonra kabul ettiği tutum budur. Bugün İsrail üzerinden Türkiye’ye bile hangi malzeme ve ne miktar için izin vereceği büyük bir soru işaretidir. Oysa tüm devletler açısından Gazze’ye mal giriş çıkış serbestisi sağlanmalıdır. Mesele Mavi Marmara ve Gazze Özgürlük filosunun insani yardımın girmesi değil Gazze’nin kimsenin yardımına ihtiyaç duymayacak şekilde hürriyetine kavuşmasını sağlamak olmalıdır. Uluslararası hukuk her toprağı ve devlete bu hakkı tanıyorsa neden Filistin bu özgürlükten mahrum bırakılsın ve sadece yardıma mahkûm edilsin. Bu kabul edilemez. Bu sonuca ulaşmadan Gazze’nin sorunu çözülmez. Ayrıca İsrail’in bu ablukayı uygulama meselesi Gazze’ye silah göndermeyi kontrol vs. değildir. İsrail Akdeniz’i kontrol altında tutmakta ve Filistin işgalinin bir kısmı olan Gazze işgalini ablukayla sağlamaktadır.

Gazze’de elektrik, su sıkıntısı yaşanıyor. Memur maaşları ödenemiyor. Yaşam koşulları hükumet krizini beraberinde getirdi. Gazze ve Filistin siyasi olarak yeni bir sürece evrildi. Bölgede neler oluyor? Türkiye’nin İsrail’le yakınlaşması Gazze halkını Mısır’ın himayesine mi itti?

Filistin maalesef İslam dünyasının kendi içindeki sorunlar, Suriye, Mısır ve Ortadoğu’daki genel kriz durumu, uluslararası topluluğun Filistin konusunda duyarlılığının azalması, içerde bahsettiğiniz koşullar sebebiyle oldukça zor duruma düşmüştür. Yeni ve biraz da zorunlu bir süreç başlamıştır. Kanaatimce onlardan ziyade İslam dünyasına ve bizlere düşen Filistin duyarlılığımızı devam ettirmek, İsrail işgalinin son bulması ve başkenti Kudüs olan özgür ve bağımsız bütünleşmiş bir Filistin’in kuruluşu için destek olmaktır.

SİYONİZM VAR OLDUKÇA BARIŞ SAĞLANAMAZ

Filistin’de bir uzlaşı süreci var. Bölgede barışın sağlanması adına “uzlaşı sürecini” ve “iki devletli çözümü” nasıl değerlendiriyorsunuz?

Bu konuda kanaatimce temel husus İsrail işgalinin son bulması, Kudüs’ün özgürleşmesi, muhacir Filistin halkının topraklarına dönmesi ile çözüm mümkündür. Zira Siyonizm bölgede var oldukça hiçbir şekilde barışın tesisi mümkün olamaz. Zira Siyonizm İsrail’in menfaati dışında ve hedefleri dışında bir politika üretmez. Topraklarını genişletme ve İsrail ile ilgili gelecek planlarından da asla vazgeçmez. Bu uğurda katliam yapmaktan, Müslüman ülkeler ve gruplar arasında fitne ve savaş çıkarmaktan asla vazgeçmez.

MÜSLÜMAN ONURUNU KORUMA SORUMLULUĞUNU ORTAYA KOYMALIYIZ

Arakan için Asya’nın Filistin’i değerlendirmesi yapılıyor. Arakan, Özbekistan, Keşmir gibi bölgelere dair hukuki çalışmalarınızı biliyoruz. Bölgelerde yaşanan insani krizi merak ediyoruz.

Bu krizlerin her biri çok uzun ve detaylı değerlendirme gerektirir. Bir röportajda bir soruya cevaben açıklamak çok zor. Ama belki burada sorunuza hepsinin ortak çözüm noktaları ile ilgili birkaç hususa değineyim. Öncelikle bu krizlerin sebeplerine ve kendi iç özelliklerini Müslüman dünya olarak yeterince ve doğru şekilde vakıf olmalıyız. Tam olarak bilmiyoruz ve yüzeysel olduğumuz için de çözümlerimiz temel insani yardım ulaştırmanın dışına geçemiyor. İslam ülkelerinin devletleri bile krizlere bir STK gibi insani yardım boyutuyla bakıyorlar. İkinci olarak bu mazlum toplumlarla çok yönlü iletişim ve dayanışma içerisinde olmamız gerekir. Üçüncü olarak çözüm için yol haritamız uzun soluklu olmalı katliamlar olduğunda çıkıp bağırıp ertesi günü unutmak enerjimiz de boşa düşürmektedir. Elbette eylemselliğimiz hiç geri durmamalı ama birçok alanda hukuki, ekonomik, sosyal, siyasi vs. alanlarında birçok dayanışma sağlayabiliriz. Hepsinden önemlisi de Müslümanın hayatını, onurunu, namusunu, hukukunu koruma sorumluluğunu Allah Resulü (s.a.v.) örnekliğinde ortaya koymak.

"Keşmir Müslümanları Hindu Hukuk Kurullarına Göre Yönetilecek!"

Hindistan hükümeti, 70 yıldır işgal altında tuttuğu ve son dönemde gerginliğin arttığı Cammu Keşmir eyaletinin özel statüsünü kaldırma kararı aldı. Keşmirli Osman’a bölgedeki gelişmeleri sorduk.

"Hindistan ile Keşmir arasında 1950’lerde imzalanan ve Cammu Keşmir’e özel statü kazandıran 370 maddelik bir anlaşma sağlandı ama Hindistan bu anlaşmaya hiç bir zaman sadık kalmadı. Hep Keşmir’in haklarını gasp etti. Şu andaki Hindistan’ın Milliyetçi lideri Narenda Modi de, kendi Başbakanlık konuma has hakkı kullanarak Keşmir’i ilhak etme kararı aldı. Muhalefetle dahi masaya yatırılmadan alınan bu karar yürürlüğe konuldu ve Keşmir’in eyalet statüsü de kaldırıldı. Bu aynı zamanda şu demek oluyor; Müslümanlar şu anda Hindu hukuki kurallarına tabi tutuldu. Bundan sonra Keşmir’in demografik yapısına da giderek müdahale artacaktır." dedi.

"Türkiye, Malezya ve Pakistan, Hindistan’ın bu kabul edilemez tek taraflı kararına tepki gösterdi. Durumun BM’ye taşınması talebinde bulunuldu."

"Referandum Olsa Cammu Keşmir Müslümanları Bağımsızlıktan Yana Tercih Yapar"

Osman, Cammu Keşmir’in İslami ayaklanma sürecine de değindi.

"1924’te ilk İslami mücadele başladı. İslami direniş 1930’da ise bir yapıya dönüştü. Gulan Abbas Han başkanlığındaki Müslüman gençlerin oluşturduğu harekete Hürriyet konferansı adı verildi."

"Hindistan işgalindeki Keşmir’de üç büyük savaş yaşandı en büyük bilinen ise 1947 yılında gerçekleşti ve Hindistan Müslüman Keşmir’i işgal etti. Ve Keşmir bölgesinde bulunan Mahraca Hırising adlı İngiltere güdümünde bir liderle masaya oturarak Keşmir’in işgal altında tutulmasını da sağlamlaştırdı. Hindistan aynı zamanda durumu Birleşmiş Milletler’e taşıdı ve referandum kararı alındı ancak bu Referandum hala gerçekleşmedi. Şu anda referandum olsa Keşmir yine Müslümanlardan yana bağımsızlığını kazanır." Ifadelerini kullandı.

"Hindu Askeri Hapishanesinde Yaşıyoruz"

Hindu işgalinin sürecini de anlatan Osman Mohammad, Cammu Keşmir’in askeri hapishaneye benzediğini sözlerine ekledi.

"1947’den beri askeri işgal altındayız. Sınırlarımızda 700 Bin Hindistan askeri bulunuyor her on kişiden biri asker. Askeri hapishanede gibi yaşıyoruz."

"Eğer Yeryüzünde Cennet Varsa; İşte O Keşmir…"

Osman Keşmir’in doğal güzelliklerinden bahsederken duygulanıyor…

"Keşmir Asya’nın İsviçresi olarak bilinir. Ayrıca Farsça meşhur bir söz vardır; "Eğer yeryüzünde bir cennet varsa, o işte Keşmir, Keşmir, Keşmir" Şu anda tüm güzelliklerimiz Hindistan işgali altındadır. Çok güzel, yem yeşil arazilerimiz, uçsuz bucaksız ovalarımız…"

"Yaklaşık 100 Bin Şehit Verdik, 10 Bine Yakın İnsan İse Hala Kayıp…"

Hinduların binlerce Müslümanı katlettiği söyleyen Osman, yine binlerce insanın da hala kayıp olduğunu söyledi.

"70 yıl da yaklaşık 100 bin şehit verdik. 2018 yılında ise bu şiddet tırmanış gösterdi ve binden fazla insan katledildi. 8 bin ila 10 bin arasında ise bir kaybımız var. O kadar insan alıp götürdüler ki artık bizim oralarda ‘yarım dul’ sözü yayılmaya başladı ve artık sıradanlaştı."

Hindistan- İsrail Yakınlaşması

"İsrail ile Hindistan arasında özellikle de Modi yönetimi arasında ilişkiler son zamanda güçlendi. Hindistan İsrail’den sürekli silah satın alıyor. ABD ise her zaman olduğu gibi duruma sessiz kalıyor ancak düşüncem, bugüne kadar yanımızda olmadığı için bundan sonra da yanımızda olmayacağı yönündedir. Burada en ilginç olan ise birleşik Birleşik Arap Emirlikleri’nin Hindistan’ı işgalini destelediğini ilan etmesi oldu."

"Burada Pakistan’a da değinmemiz gerek. Pakistan’ın askeri durumu biliniyor, askeri olarak bir müdahalede bulunabilir ama siyasi olarak böyle bir karar henüz alınmadı. Ancak yine şunu da söyleyebiliriz ki; Hindistan, Pakistan’ın içinde bulunduğu ekonomik durumdan da faydalanarak bu kararı almaya gitmiş olabilir." ifadelerini sözlerine ekledi.

Osman Mohammad, röportaj yaptığımız Keşimirli Müslümanın mahlas adıdır. Güvenlik gerekçelerinden dolayı adını ve suretinin yayınlanmasını istemedi. Keşmir davası adına kendisine ve tüm Müslüman Keşmirlilere saygılarımızla…